Hayat Bilgisi
MEB Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli'ne uygun öğrenme çıktıları, süreç bileşenleri ve detaylı müfredat bilgileri.
1 Öğretim Programı Unsurları
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB1. Temel Beceriler
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
SDB2.1. İletişim, SDB3.1. Uyum
D1. Adalet, D10. Mütevazılık, D11. Özgürlük, D12. Sabır, D14. Saygı, D15. Sevgi
OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB4. Görsel Okuryazarlık
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.1.1.1. Öğretmeni ve arkadaşlarıyla tanışabilme
a) Öğretmeni ve arkadaşları kendilerini tanıtırken onları etkin bir şekilde dinler.
b) Öğretmenine ve arkadaşlarına kendisini tanıtırken sözlü ve sözsüz olarak etkileşim kurar.
HB.1.1.2. Okul ortamını tanıyabilme
a) Kendisi için yeni olan sınıfını, okulunun bölümlerini ve okul çalışanlarını fark eder.
b) Okul ortamına ve çalışanlarına ilişkin gözlemlerini ifade eder.
HB.1.1.3. Sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranabilme
a) Sınıf ve okul ortamındaki kuralları fark eder.
b) Sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranışlar sergiler.
HB.1.1.4. Fiziksel özelliklerini ve temel duygularını açıklayabilme
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Öğretmen ve Arkadaşlar
Okul Ortamı
Sınıf ve Okul Kuralları
Fiziksel Özellikler ve Duygular
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; kontrol listesi, gözlem formu, görsellerle oluşturulmuş öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin “ben” ve “diğerleri” kavramlarına ilişkin bilgi sahibi olduğu kabul edilmektedir. Öğrencilerin park, oyun alanı, müze gibi ortamlarda deneyimlerinin olduğu kabul edilmektedir.
Öğrencilerden tanışma sürecine ilişkin gözlemlerini paylaşmaları istenebilir.
Canlandırma tekniği kullanılarak örnek tanışma etkinliği yapılabilir.
Sınıf ve okul ortamında öğrencilerin kurallara uyup uymama durumlarına yönelik gözlemler yapılabilir.
Öğrencilerin sınıf ve okul ortamına ilişkin gözlem ve deneyimlerinden bahsetmeleri istenir.
Park, oyun alanı, ana sınıfı gibi alanlardan hareketle sınıf ve okul ortamının ortak bir kullanım alanı olduğu belirtilir.
HB.1.1.1
Öğrencilerden öğretmeni ve arkadaşlarıyla tanışabilmeleri (SDB2.1, SDB2.1.SB1, SDB2.1.SB3) beklenir. Bunun için öğretmeni ve arkadaşları kendilerini tanıtırken onları etkin bir şekilde dinlemeleri (a) istenir. Söz istemeden önce konuşan kişinin sözünü bitirmesini beklemek, konuşan kişi ile göz teması kurmak, nezaketli olmak (D14.1) gibi etkili iletişim becerileri öğrencilere kısaca hatırlatılır. Öğrencilerden, öğretmenine ve arkadaşlarına kendisini tanıtırken sözlü ve sözsüz etkileşim kurmaları (b) beklenir. Öğrencilerin birbirlerini daha iyi tanımaları ve aralarındaki iletişimi güçlendirmeleri amacıyla tanışma ifadelerini kullanmaları istenir. Görüşme gibi tekniklerden istop, örümcek ağı gibi grup oyunlarından yararlanılarak öğrencilere çeşitli tanışma etkinlikleri yaptırılır. Öğrencilerin bu etkinliklere katılımı teşvik edilerek (E1.5) arkadaşları ile olan ortak yönlerini bulmaları, onları daha yakından tanımaları, onlarla etkili iletişim kurmaları (D14.1), kendilerini ifade etmeleri (E1.4), arkadaşlarına karşı anlayışlı davranışlar sergilemeleri (D15.1) istenir. Bunun için örnek olaylardan yararlanılabilir. Öğretmen ve arkadaşlarıyla tanışma sürecindeki davranışları içeren bir kontrol listesi hazırlanarak öğrencilerin davranışları değerlendirilebilir.
HB.1.1.2
Öğrencilerden okul ortamını tanıyabilmeleri (SDB3.1, SDB3.1.SB1, SDB3.1.SB2) beklenir. Bunun için öğrencilerden kendisi için yeni olan sınıfını, okulunun bölümlerini ve okul çalışanlarını fark etmeleri (a) istenir. Öğrencilere sınıfta bulunan ders araç gereçleri, şeref köşesi tanıtılır. Okulun bölümleri gezdirilerek öğrencilerin okulu tanıma süreci desteklenir. Sınıfta ve okul bahçesinde çeşitli oyunlar oynanır (E2.5). Okul çalışanları ile buz kırma gibi tanışma etkinlikleri yaptırılır. Bu süreçte öğrencilerle sürekli iletişim kurulup alınan dönütler pekiştirilerek öğrencilerin kendilerine güven duymaları (E1.5) ve kararlı bir tutum sergilemeleri (D11.2) sağlanır. Öğrencilerden okul ortamı ve çalışanlarına ilişkin gözlemlerini ifade etmeleri (b) istenir. Okula uyum sürecindeki davranışları içeren bir kontrol listesi hazırlanarak öğrenciler değerlendirilebilir.
HB.1.1.3
Öğrencilerden sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranabilmeleri (SDB3.1, SDB3.1.SB1, SDB3.1.SB4) beklenir. Bunun için öğrencilerden sınıf ve okul ortamındaki kuralları fark etmeleri (a) istenir. Öğrencilerin kendi hak ve sorumluluklarını düşünürken başkalarının haklarına saygı duymalarının gerekliliği (D1.1) konusunda beyin fırtınası, iş birlikli öğretim gibi teknikler kullanılarak öğrencilerle birlikte sınıf kuralları oluşturulur. Bu süreçte öğrencilerden düşüncelerini arkadaşlarıyla (E3.5) paylaşmaları, sınıf kuralları ile ilgili farklı düşünceler üzerinde uzlaşmaları beklenir (SDB2.2, SDB2.2.SB1, SDB2.2.SB2, SDB2.2.SB3). Bunun gibi grup etkinliklerinde öğrencilerin sorumluluk almaları (E2.2), kendilerini ifade ederken duygu, düşünce ve davranışlarında kontrollü olmaları (D12.2) ve başkalarının bakış açılarını anlamaları (E2.1) üzerinde durulur. Sınıf kurallarından yola çıkarak koridorda koşmamak, ortak kullanım alanlarını temiz tutmak gibi okulda uyulması gereken kurallara örnekler verilir. Ardından öğrencilere okul ortamındaki genel davranışlar hakkında gözlem yapma fırsatı verilerek (OB1.2) öğrencilerden okul kurallarına örnekler vermeleri istenir. Öğrencilerden sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranışlar sergilemeleri (b) beklenir. Sınıf ve okul kuralları ile ilgili boyama, kesme-yapıştırma etkinliklerinden oluşan çalışma yaprakları kullanılabilir. Bu çalışmalar sınıf panosu gibi alanlarda sergilenir. Öğrencilerin sınıf ve okul kuralları ile ilgili davranışları görsellerle oluşturulmuş öz değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.
HB.1.1.4
Öğrencilerden fiziksel özelliklerini ve temel duygularını açıklayabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için öğrencilerden saç ve göz rengi gibi fiziksel özelliklerini ifade etmeleri istenir. Öğrencilerden fiziksel özelliklerini inceleyerek resim yapmaları, fotoğrafına bakarak (OB4.1) ya da ayna kullanarak fiziksel özelliklerini ifade etmeleri istenir. Ardından temel duygularını fark etmeleri beklenir. Öğrencilerin çeşitli olaylar ve durumlar karşısında heyecan, sevinç gibi hangi duyguları yaşadıklarını (SDB1.1, SDB1.1.SB2) konuşma halkası, kartopu gibi tekniklerle paylaşmaları sağlanır. Duygularını fark etmelerini sağlamak için (D10.1) öğrencilerle kendini keşfet, kukla oyunları ve pandomim gibi etkinlikler yapılır. Yapılan etkinlikler, gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden öğretmeni ve sınıf arkadaşlarıyla iletişim kurma; fiziksel özelliklerini, duygularını fark etme sürecinde müzik ya da beden eğitimi ve oyun dersi ile ilişkilendirerek bir ritim eşliğinde kendini tanıtmaları, sözsüz olarak hareketlerle duygularını ifade etmeleri istenebilir.
Okul ortamını tanıyabilmeleri için öğrencilere akran öğretimi ve grup çalışmalarını destekleyen görevler verilebilir.
Sınıf ve okul ortamında uygun davranışlarla ilgili afiş, poster gibi özgün ürünler oluşturmaları istenebilir.
Öğrencilerin iletişim becerilerini güçlendirmek, fiziksel özellikleri ve duygularını fark etmelerini sağlamak için görsel, işitsel, dokunsal veya harekete dayalı materyaller ile öğrenme süreci desteklenebilir.
Okul ortamını tanıma ve kurallara uygun davranışlar sergileme sürecinde içerik öğretiminin basamakları, küçük parçalara ayrılarak ve somutlaştırılarak sunulur ve kurallar tekrar uygulanır.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB1. Temel Beceriler
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D8. Mahremiyet, D11. Özgürlük, D13. Sağlıklı Yaşam, D14. Saygı, D16. Sorumluluk, D18. Temizlik
OB4. Görsel Okuryazarlık
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.1.2.1. Sağlıklı büyüme ve gelişme için yapması gerekenleri belirleyebilme
HB.1.2.2. Kişisel alanının sınırlarını belirleyebilme
HB.1.2.3. Temel trafik kurallarına uygun davranabilme
HB.1.2.4. Acil durumlarda yapılması gerekenleri belirleyebilme
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Sağlıklı Büyüme ve Gelişme
Kişisel Alan
Temel Trafik Kuralları
Acil Durumlar
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; kontrol listeleri ve öz değerlendirme formları kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerin oluşturduğu görsel kavram haritası, slogan gibi ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin sağlıklı olmaya ve kişisel alanını korumaya ilişkin temel bilgilere sahip oldukları kabul edilmektedir.
Öğrencilerin yaya ve yolcu olarak trafikte güvende olmaya ilişkin ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Sağlıklı olma ve kişisel alanı korumaya ilişkin beyin fırtınası ve fikir taraması gibi etkinlikler yapılabilir. Sağlıklı beslenmenin önemine ilişkin merak ve ilgi uyandırılabilir.
Öğrencilerden sağlığını korumaya ilişkin yapılması gerekenleri konuşma halkası tekniğini kullanarak anlatmaları istenebilir.
Trafik kurallarıyla ilgili kart gösterme gibi tekniklerle öğrencilerin ön bilgileri değerlendirilebilir.
Öğrencilerden sağlıklı olmak için nelere dikkat ettiklerini anlatmaları istenir.
Sağlıklı yaşam için tüketilmesi gereken besinler öğrencilerin günlük beslenme alışkanlıkları ile ilişkilendirilir.
Kişisel eşyaları ve yaşadığı ortam ile ilgili resim çizmeleri istenir.
Öğrencilerden trafik kurallarına örnekler vermeleri beklenir.
HB.1.2.1
Öğrencilerden sağlıklı büyüme ve gelişme için yapması gerekenleri belirleyebilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için sağlıklı beslenme, spor, yeterli ve düzenli uyku alışkanlığı, kişisel bakım ve temizlik, ağız ve diş sağlığına dikkat etme gibi (D13.4, D18.1) yapması gerekenleri verilen örnekler üzerinden incelemeleri istenir. Öğrencilere sağlıklı büyüme ve gelişmenin önemi ile ilgili belgesel, görsel ve etkileşimli eğitici içerikler (OB4.1) sunulur. Beyin fırtınası, kum saati gibi tekniklerden yararlanılarak öğrencilere sağlıklı büyüme ve gelişme ile ilgili sorular sorulur. Sağlıklı büyüme ve gelişme için yapması gerekenleri ifade etmeleri istenir. Öğrencilerin küçük grup tartışmaları yapmaları ya da konuyla ilgili soru sormaları sağlanır (E1.1, E3.8). Görsel kavram haritası hazırlamaları ya da slogan üretmeleri istenir. Ürünlerin değerlendirilmesinde bütüncül dereceli puanlama anahtarı kullanılabilir.
HB.1.2.2
Öğrencilerden kişisel alanının sınırlarını belirleyebilmeleri (KB1) beklenir. Öğretmen tarafından öğrencilerin kişisel alanlarını fark etmelerine yönelik açıklama yapılır. Konu ile ilgili her bireyin kişisel bir alanı olduğu vurgulanır. Bireyler arası fiziksel mesafe sınırlarının belirlenmesi, duyguların ve fikirlerin ne kadarının başkalarıyla paylaşılabileceği gibi hususlar üzerinde durulur. Öğrencilerin kişisel alanını belirlemeye yönelik farkındalıklarını artırmak amacıyla (D8.1) rol oynama, hulahop oyunu gibi etkinliklerden yararlanılır. Öğrencilerden kişisel alanlarıyla ilgili düşüncelerini paylaşmaları beklenir. Kendilerini güvende (E2.4) hissettikleri kişisel alan sınırlarını belirlemeleri istenir. Kişinin kendini güvende hissetmesi ve insan ilişkilerinde karşılıklı saygı gösterilmesi için kişisel alanı belirlemenin önemli olduğu ifade edilir (D14.2). Öğrencilere konu ile ilgili çeşitli örnek olaylar sunularak öğrencilerin kişisel alanlarıyla ilgili sorular sormaları (E3.8) sağlanır. Konu ile ilgili öğrencilere görseller, eğitici dijital içerikler gibi materyaller sunularak kişisel alanın sınırlarına vurgu yapılır. Öğrencilerin kişisel alanının sınırlarını ifade etmeleri beklenir. Süreç, kontrol listesi şeklinde hazırlanmış gözlem formu ile değerlendirilebilir.
HB.1.2.3
Öğrencilerden temel trafik kurallarına uygun davranabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için öncelikle uymaları gereken trafik kurallarını ifade etmeleri istenir. Öğrencilerin yaya ve yolcu olma durumlarında yaşadığı deneyimleri paylaşmaları beklenir. Öğrencilere konu ile ilgili görsel bilgi kartları, görsel kavram haritaları gibi (OB4.4) bilgilendirici materyaller sunulur. Öğrencilerden toplumsal düzenin sağlanması ve kendi güvenliği için temel trafik kurallarına uygun davranışlar sergilemeleri beklenir (D11.3). Öğrencilerden karşıdan karşıya geçerken sağına ve soluna bakma, gerektiğinde alt ve üst geçitleri kullanma, trafik ışıklarına dikkat etme, emniyet kemeri kullanma, sürücünün dikkatini dağıtmama, özel araçlarda arka koltukta oturma gibi kurallar hakkında örnekler vermeleri istenir (D16.1). Bunun için rol oynama, canlandırma, doğru-yanlış, eşleştirme kartları gibi teknikler kullanılarak veya dur-geç, anlamını bul gibi oyunlar oynatılarak konu ile ilgili çeşitli etkinlikler yaptırılır (SDB2.2, SDB2.2.SB4). Süreç, kontrol listesi şeklinde hazırlanmış gözlem formu ile değerlendirilebilir.
HB.1.2.4
Öğrencilerden acil durumlarda yapılması gerekenleri belirleyebilmeleri (KB1) beklenir. Yaşanması muhtemel acil durumlar karşısında öğrencilerden yapılması gerekenlere ilişkin fikirleri alınır. Öğrencilere evde, okulda, parkta ve sokakta karşılaşıbileceği çarpma, düşme, kaybolma, gaz kaçağı, zehirlenme ve trafik kazası gibi acil durumlarla ilgili içerikler sunulur (OB4.1). Fikir taraması, beyin fırtınası gibi tekniklerle acil durumlarda doğru davranmanın önemi vurgulanır (SDB2.1, SDB2.1.SB2). Öğrencilere ani gelişen sağlık ve güvenlik durumlarında öncelikle sakin olmaları gerektiği vurgulanır. Öğrencilerin evdeyse aile büyüklerine, okulda ise öğretmenlerine acil durumla ilgili haber vermeleri beklenir. Gerekli durumlarda 1-1-2 Acil Çağrı Merkezinin aranması gerektiği üzerinde durulur. Öğrencilere acil durumlarda yapılması gerekenleri içeren animasyon ve çizgi film gibi eğitici içerikler sunulur. Öğrencilerden acil durumlarda ihtiyaç duyabilecekleri adres ve telefon bilgilerini öğrenmeleri istenir. Buna yönelik acil durum bilgi kartı hazırlama etkinliği yaptırılır. Drama, rol oynama gibi tekniklerle acil durumlarda yapılması gereken uygun davranışları göstermeleri istenir (E1.5). Öğrencilerden davranışlarını öz değerlendirme formu ile değerlendirmeleri istenebilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden, aile büyüğü veya öğretmeni eşliğinde kendisine en yakın Toplum Sağlığı Merkezi/Sağlıklı Hayat Merkezi ziyareti gerçekleştirerek sağlıklı büyüme ve gelişme ile ilgili uzmanlarla görüşme yapmaları istenebilir.
Öğrencilerden kişisel alanlarının sınırlarını belirlemelerine ilişkin konu ile ilgili düşüncelerini içeren bir monolog hazırlamaları beklenebilir.
Öğrencilere temel trafik kuralları ve acil durumlarda yapılması gerekenlere ilişkin bilgi kartları hazırlatılabilir.
Öğrencilerden sağlıklı büyüme ve gelişme ile ilgili öğrendiklerini ifade etmeleri istenebilir.
Kişisel alanlarının sınırlarının belirlenmesine ilişkin sözlü olarak cümle tamamlama çalışması yapmaları istenebilir.
Temel trafik kurallarına ilişkin canlandırma yapmaları istenebilir.
Acil durumda yapılması gerekenleri görsel bilgi kartlarını kullanarak ifade etmeleri istenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB1. Temel Beceriler, KB2.4. Çözümleme
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D2.Aile Bütünlüğü, D8. Mahremiyet, D9. Merhamet, D14. Saygı, D15. Sevgi, D16. Sorumluluk
OB4. Görsel Okuryazarlık
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.1.3.1. Aile olmanın önemini fark edebilme
HB.1.3.2. Aile yaşamında nezaket ve görgü kurallarına uygun davranabilme
HB.1.3.3. Aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını çözümleyebilme
a) Aile içindeki görev ve sorumlulukları belirler.
b) Aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını ilişkilendirir.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Ailenin Önemi
Ailede Nezaket ve Görgü Kuralları
Ailedeki Görev ve Sorumluluklar
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; anekdot kaydı, canlandırma, kontrol listesi, eşleştirme kartları kullanılarak değerlendirilebilir.
Sınıf içi performans görevi olarak öğrencilerden aile albümü hazırlamaları istenebilir. Hazırlanan albümler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül dereceli puanlama anahtarında görsellerin kullanımı ve uygun yerleştirilmesi gibi kriterler temel alınabilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin anne, baba ve çocuk kavramları hakkında ön bilgilere sahip oldukları kabul edilmektedir.
Aile ve toplum içinde nezaketli davranmanın gerekliliğine ilişkin farkındalıklarının olduğu kabul edilmektedir.
Öğrencilere ailenin önemi, aile yaşamındaki nezaket ve görgü kuralları ve ailede üzerine düşen görev ve sorumluluklarıyla ilgili aşağıdaki sorular sorulabilir:
• Aile bireylerini tanıtır mısın?
• Aile yaşamında hangi nezaket ve görgü kurallarına uymamız gerekir?
• Ailede üzerine düşen görevler nelerdir?
Öğrencilerden aile bireylerini tanıtmaları, kullandıkları nezaket ifadelerini ve evde yardımlaşarak yaptıkları işleri anlatmaları istenir.
HB.1.3.1
Öğrencilerden aile olmanın önemini fark edebilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için öğrencilerden aile bireylerinin kimler olduğunu ifade etmeleri istenir. Konuşma halkası, vızıltı grupları, tek cümlelik özetler gibi teknikler kullanılarak çekirdek ve geniş aileyi oluşturan bireylere örnekler verilir. Öğrencilerden de aile bireylerine örnek vermeleri istenir. Ailenin önemine ilişkin hikâye, masal gibi eğitici içeriklerden örnek metinler istenir. Öğrencilerin aile ilişkilerinin önemini verilen örnekler üzerinden incelemeleri beklenir. Ailedeki birlik, beraberlik, fedakârlık, sevgi, anlayışlı olmak gibi temel değerler üzerine tartışma yapılarak öğrencilerin konuya ilişkin çıkarım yapmaları sağlanır (D2.1, D9.2, D15.1). Öğrencilerden sınıf içi performans görevi olarak fotoğraf veya görsellerle oluşturdukları bir aile albümü hazırlamaları (E1.4) istenir (OB4.4). Oluşturulan ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.1.3.2
Öğrencilerden aile yaşamında nezaket ve görgü kurallarına uygun davranabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için öğrencilerin aile yaşamında uyulması gereken nezaket ve görgü kurallarını ifade etmeleri istenir. Konu ile ilgili görsel ve işitsel eğitici materyaller (OB4.1) kullanılarak örnekler sunulur. Aile yaşamında “günaydın”, “eline sağlık”, “lütfen”, “teşekkür ederim” gibi nezaket ifadeleri kullanmak, aile bireylerinin odalarına girerken kapıyı çalmak (D8.3,D14.1) gibi nezaket kuralları üzerinde durulur. Sofraya beraber oturup beraber kalkmak, üstüne dökmeden yemek yemeye dikkat etmek, çatal, kaşık, peçete kullanmak gibi görgü kurallarına vurgu yapılır. Ailede nezaket ve görgü kurallarına uygun davranmanın aile içi iletişimi güçlendireceği üzerinde durulur (D2.3). Öğrencilere konuya ilişkin örnek olay, canlandırma gibi tekniklerle çeşitli etkinlikler yaptırılır. Öğrencilerin konu ile ilgili davranışları anekdot kaydı ile değerlendirilebilir.
HB.1.3.3
Öğrencilerden aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını çözümleyebilmeleri (KB2.4) beklenir. Bunun için öğrencilerden öncelikle aile içindeki görev ve sorumlulukları belirlemeleri (a) istenir. Bu aşamada öğrencilerin aile yaşantısından ve örnek olaylardan yola çıkarak aile bireylerinin görev ve sorumluluklarına ilişkin örnekler vermeleri istenir (D2.4, D16.3). Ardından öğrencilerden aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını ilişkilendirmeleri (b) istenir. Öğrencilerin, aile bireylerinin görev ve sorumluluklarını sunulan görsel kartlar, görsel kavram haritası gibi materyallerle açıklamaları beklenir. Konuya ilişkin görsellerin yer aldığı eşleştirme kartları kullanılarak (OB4.1) değerlendirme yapılabilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden aile bireylerinin tanıtıldığı ve aile bireyleri arasındaki bağların anlatıldığı kısa film, video gibi özgün ürünler oluşturmaları ve sunmaları istenebilir.
Aile yaşamında bireylerin nezaket kurallarına, görevlerine ve sorumluluklarına ilişkin şarkı şiir, hikâye gibi özgün ürünler oluşturmaları istenebilir.
Öğrencilerden aile olmanın önemini belirlerken aile bireylerinin resimlerini çizmeleri, aile yaşamında uydukları nezaket kuralları ile görev ve sorumluluklarını; sunulan görsellerden yararlanarak ifade etmeleri istenebilir. Hatırlamayı kolaylaştıracak biçimde düzenlenen grafikler, resimler, zihin haritaları gibi görseller de eklenerek öğretim desteklenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB.1. Temel Beceriler
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D3. Çalışkanlık, D11. Özgürlük, D12. Sabır, D14. Saygı, D19. Vatanseverlik
OB2. Dijital Okuryazarlık, OB5. Kültür Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.1.4.1. Yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini açıklayabilme
HB.1.4.2. Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın önemini ifade edebilme
HB.1.4.3. Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatıyla ilgili bilgileri ifade edebilme
HB.1.4.4. Millî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları ifade edebilme
HB.1.4.5. Dinî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları ifade edebilme
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Yaşadığımız Yer ve Ülkemizin Genel Özellikleri
Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı
Mustafa Kemal Atatürk’ün Hayatı
Millî Gün ve Bayramlar
Dinî Gün ve Bayramlar
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; akran değerlendirme formu, portfolyo, performans görevi kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerden istenen görsel kavram haritası, bilgi kartı, zaman çizelgesi, şiir, resim, afiş gibi ürünler portfolyolarına dâhil edilebilir.
Sınıf içi performans görevi olarak Atatürk’ün hayatı ile ilgili bilgilerden ve görsellerden oluşan albüm hazırlamaları istenebilir. Hazırlanan albümler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin daha önce resmî tören ve kutlamalara katıldığı, İstiklâl Marşı’nın okunduğu ortamlarda bulundukları kabul edilmektedir.
Öğrencilerin Türk Bayrağı’nı tanıdıkları kabul edilmektedir.
Öğrencilerin dinî gün ve bayramlar hakkında deneyime sahip oldukları kabul edilmektedir.
Öğrencilere Türk Bayrağı, İstiklâl Marşı, millî gün ve bayramlar, dinî gün ve bayramlarla ilgili sorular sorulabilir. Bu konulara ilişkin bildiklerini görsellerle anlatmaları istenebilir.
Öğrencilerden Türk Bayrağı görseli çizmeleri istenebilir.
Öğrencilerin dinî gün ve bayramlardaki deneyimlerini sözlü olarak ifade etmeleri istenebilir.
Öğrencilerden resmî törenlerde yaşadığı deneyimlerini, Mustafa Kemal Atatürk ile ilgili bildiklerini, millî gün ve bayramlara, dinî gün ve bayramlara ilişkin anılarını paylaşmaları istenir.
HB.1.4.1
Öğrencilerden yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini açıklayabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için öğrencilerden yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini incelemeleri istenir. Yaşadığı yerin adı, tarihî yerleri ve doğal güzellikleri, yöresel yiyecekleri ve kıyafetleri gibi yaşadığı yere ait genel özellikler üzerinde durulur. Ülkemizin adı, başkenti ve para birimine ilişkin bilgi verilir. Öğrencilerin, yaşadığı yerin ve ülkemizin genel özelliklerini ifade etmeleri sağlanır. Harita üzerinde ülkemizin başkentini ve yaşadığı yeri göstermeleri istenir. Ülkemizin üç tarafının denizlerle çevrili olduğunu fark etmeleri sağlanır. Akdeniz, Karadeniz, Marmara ve Ege Denizi’nin vatanın bir parçası olduğu vurgulanır. Konu ile ilgili tanıtım filmi, belgesel vb. eğitici materyaller sunulur (OB2.4). Öğrencilerden görsel kavram haritası, bilgi kartı gibi ürünler hazırlamaları ve sunmaları istenir. Hazırlanan ürünler akran değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.
HB.1.4.2
Öğrencilerden Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın önemini ifade edebilmeleri (KB1) beklenir. Öğrencilerin Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın önemi ile ilgili verilen örnekleri incelemeleri sağlanır. Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın ülkemizin bağımsızlık sembolleri olduğu vurgulanır. Bayrağımızın şekli ile ay ve yıldıza vurgu yapılarak rengi belirtilir. İstiklâl Marşımızın şairi Mehmet Âkif Ersoy hakkında bilgi verilir. Eğitici dijital içerikler sunularak Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’nın ülkemize ait önemli değerler olduğu vurgulanır. Öğrencilerden Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı’na saygı duymaları beklenir (D19.1). Katıldıkları resmî törenlerle ilgili deneyimlerini ve hissettikleri duyguları paylaşmaları beklenir (SDB1.1, SDB1.1.SB2). Bunun için konuşma biletleri, konuşma halkası gibi teknikler kullanılarak öğrencilerin duygularını paylaşmaları sağlanır. Öğrencilerden Türk Bayrağı ve İstiklâl Marşı ile ilgili resim, şiir gibi ürünler hazırlamaları istenir. Hazırlanan ürünler öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
HB.1.4.3
Öğrencilerden Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı ile ilgili bilgileri ifade edebilmeleri (KB1) beklenir. Mustafa Kemal Atatürk'ün hayatına ilişkin bilgiler; doğum yeri, annesinin ve babasının adı, ölüm yeri ve Anıtkabir ile sınırlandırılır. Konu ile ilgili kısa film, belgesel, animasyon, fotoğraf, video, infografik gibi eğitici materyaller sunulur (OB2.4). Mustafa Kemal Atatürk’ün çocukluğundan itibaren gösterdiği azimli, çalışkan, planlı ve kararlı olması gibi özellikleri üzerinde durularak öğrencilerin konuya ilişkin çıkarımlar yapmaları sağlanır (D3.1,D3.2,D11.2,D12.3). Öğrencilerden konu ile ilgili bilgilere ilişkin görsellerle desteklenmiş bilgi kartları, zaman çizelgesi, Atatürk Köşesi gibi ürünler hazırlamaları beklenir. Öğrencilere Atatürk’ün hayatı ile ilgili bilgiler ve görsellerden oluşan albüm hazırlama performans görevi verilir. Oluşturulan albümler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.1.4.4
Öğrencilerden millî gün ve bayramlarda yaşadıkları duyguları ifade edebilmeleri (KB1) beklenir. Öğrencilerden millî gün ve bayramlarda yaşadıkları duyguları fark etmeleri istenir. 15 Temmuz Demokrasi ve Millî Birlik Günü'nün millî gün olduğu; millî bayramlarımızın ise 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı, 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı, 19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı ile 30 Ağustos Zafer Bayramı olduğu belirtilir. Millî gün ve bayramların anlam ve önemi üzerinde durulur. Millî gün ve bayramların milletimize ait önemli değerler olduğunu bilerek bu değerlere saygı duymaları (D14.3) beklenir. Başta Mustafa Kemal Atatürk olmak üzere bugünlere ulaşmamıza katkı sağlayan tüm kahramanlarımızın anılması ve onlara saygı duymanın önemi (D19.2) belgesel, bayram gösteri kesitleri gibi eğitici içeriklerle vurgulanır. Ardından öğrencilerden millî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları paylaşmaları istenir. Öğrencilere katıldıkları millî gün ve bayramlarla ilgili deneyimlerini ve hissettikleri duyguları paylaşabilecekleri pano çalışması, konuşma halkası gibi etkinlikler yaptırılır (E1.5), (SDB1.1, SDB1.1.SB2). Öğrencilerden konu ile ilgili duygularını yansıtan şiir, resim, afiş gibi ürünler hazırlamaları istenir. Hazırlanan ürünler öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
HB.1.4.5
Öğrencilerden dinî gün ve bayramlarda yaşadıkları duyguları ifade edebilmeleri (KB1) beklenir. Dinî günlerimizin kandiller, Kadir Gecesi ve Aşure Günü olduğu; Ramazan ve Kurban Bayramı’nın ise dinî bayramlarımız olduğu belirtilir. Öğrencilerin dinî gün ve bayramların dinimiz için önemli ve özel günler olduğunu bilerek millî ve manevi değerlere saygılı davranmaları (D14.3) gerektiği üzerinde durulur. Bu günlerde sevdiklerimizle bir arada olmanın önemi (D19.2); video, kısa film, animasyon, infografik, hikâye veya şiirler ile vurgulanır (OB5.1). Öğrencilerin dinî gün ve bayramlarda yaşadığı duyguları paylaşmaları sağlanır. Öğrencilere katıldıkları dinî gün ve bayramlarla ilgili deneyimleri ve hissettikleri duyguları paylaşabilecekleri pano çalışması gibi etkinlikler yaptırılır (E1.5), (SDB1.1, SDB1.1.SB2). Öğrencilerden konu ile ilgili duygularını yansıtan ilgili şiir, resim, afiş gibi ürünler hazırlamaları istenir. Hazırlanan ürünler öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden yaşadığı yer ve ülkemizin genel özellikleri ile ilgili broşür, tanıtım kartı gibi özgün ürünler oluşturmaları ve bu ürünleri sunmaları istenebilir. Bu ürünlerden bazıları aile katılımı ile oluşturulabilir.
Türk Bayrağı’nın ve İstiklâl Marşı’nın önemi ve Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı ile ilgili araştırma yapmaları ve sunmaları istenebilir.
Millî gün ve bayramlar, dinî gün ve bayramlar ile ilgili duygularını ifade eden bir metin yazmaları istenebilir.
Öğrencilere yaşadığı yer ve ülkemizin genel özellikleri ile ilgili resimli bilgi kartları kullanılarak eşleştirme oyunu oynatılabilir.
Mustafa Kemal Atatürk ile ilgili öğrendiklerini, millî gün ve bayramlar, dinî gün ve bayramlar ile ilgili duygularını ifade etmeleri istenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB1. Temel Beceriler, KB2.2. Gözlemleme, KB2.5. Sınıflandırma, KB.2.7. Karşılaştırma
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D5. Duyarlılık, D9. Merhamet, D14. Saygı, D15. Sevgi, D16. Sorumluluk, D18. Temizlik
OB4. Görsel Okuryazarlık, OB8. Sürdürülebilirlik Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.1.5.1. Yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıkları gözlemleyebilme
a) Yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıklara ilişkin veri toplar.
b) Yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıklara ilişkin topladığı verileri sınıflandırır.
HB.1.5.2. Modeller üzerinden gök cisimlerini karşılaştırabilme
a) Modeller üzerinden gök cisimlerinin (Güneş, Dünya ve Ay) özelliklerini belirler.
b) Modeller üzerinden gök cisimlerinin (Güneş, Dünya ve Ay) benzerlik ve farklılıklarını listeler.
HB.1.5.3. Afet türlerini tanıyabilme
HB.1.5.4. Geri dönüştürülebilen atıkları sınıflandırabilme
a) Geri dönüştürülebilen atıkları belirler.
b) Geri dönüştürülebilen atıkları ayrıştırır.
c) Geri dönüştürülebilen atıkları adlandırır.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Doğayı Gözlemleme
Gök Cisimleri (Güneş, Dünya, Ay)
Afetler
Geri Dönüşüm
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; gözlem formu, kontrol listesi, çalışma yaprağı ve proje görevi ile değerlendirilebilir. Öğrencilerden istenen afiş, poster, zihin haritası, renkli çizimler ve basit resimli sınıflandırma listeleri gibi ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
Sınıf içi proje görevi kapsamında öğrencilerden gruplar oluşturmaları ve geri dönüştürülebilen atıkları toplayıp sınıflandırmaları istenebilir. Oluşturulan gruplardan kâğıt, cam, plastik, metal ve pil gibi geri dönüşüm ürünlerini toplamaları, bunları uygun gruplara ayırmaları istenebilir. Süreç sonunda öğrenme galerisi yöntemi kullanılarak projelerini sunmaları istenebilir. Öğretmen, süreci gözlem formu veya grup değerlendirme formu ile değerlendirebilir. Öğrenciler de birbirlerini akran değerlendirme formu ile değerlendirebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin doğaya ilişkin gözlemleri olduğu kabul edilmektedir.
Öğrencilerin Güneş, Dünya ve Ay'a ait gözlemleri olduğu kabul edilmektedir.
Öğrencilerden görsel kavram haritasından Güneş, Dünya ve Ay görsellerini işaretlemeleri istenebilir.
Öğrencilerin afetler hakkındaki ön bilgileri çeşitli görseller kullanılarak incelenebilir.
Geri dönüştürülebilecek materyallere ilişkin bilgi düzeyleri, görsellerle desteklenmiş çalışma yaprağı, etkileşimli materyal gibi içeriklerle incelenebilir.
Öğrencilerden doğa ile ilgili gözlem ve deneyimlerinden yola çıkarak doğadaki varlıklara ilişkin çıkarımlarda bulunmaları beklenir.
HB.1.5.1
Öğrencilerden yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıkları gözlemleyebilmeleri (KB2.2) istenir. Bunun için öğrencilerden çeşitli doğa etkinlikleri ile yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıklara ilişkin veri toplamaları (a) beklenir. Bu aşamada öğrencilere okul bahçesi veya yakın çevresinde belirlenen bir alanda doğa ile ilgili gözlem yapma fırsatı verilir. Soru-cevap, konuşma halkası, öğrenme günlükleri gibi yöntemler kullanılarak öğrencilerden doğadaki varlıklara örnekler vermeleri istenir. Öğrencilerden not alma, resim çizme, fotoğraf çekme gibi (OB4.1, OB4.2) yollarla veri toplamaları beklenir. Gözlem sırasında öğrencilerin çevrelerine duyarlı olmaları vurgulanır (D5.2). Öğrencilerin doğaya, tüm canlılara karşı duygusal bağlarını güçlendirmeleri ve doğaya saygı duymanın önemine yönelik empati geliştirmeleri (E2.1), (D14.3) desteklenir. Doğaya ve bütün canlılara karşı sevgi göstermeleri üzerinde durulur (D9.3, D15.1). Bunun için canlandırma ve rol oynama gibi teknikler kullanılarak çeşitli etkinlikler yaptırılır. Ayrıca veri toplama sürecinde karşılaşılan zorlukların üstesinden gelme konusunda öğrencilerin azim göstermeleri (E1.3) teşvik edilir. Öğrencilerden yakın çevresinde bulunan doğadaki varlıklara ilişkin topladığı verileri sınıflandırmaları (b) sağlanır. Öğrencilerden gözlemlerini yansıtan afiş, poster gibi ürünler hazırlamaları istenir. Oluşturulan ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.1.5.2
Öğrencilerden Güneş, Dünya ve Ay'a ilişkin modeller üzerinden karşılaştırma yapabilmeleri (KB2.7) beklenir. Öğrencilere modeller üzerinden gök cisimlerinin özelliklerini belirlemeleri (a) istenir. Konu gök cisimlerinin büyüklüklerine ve şekillerine ilişkin özellikler ile sınırlı tutulur. Bu süreçte öğrencilere gök cisimleriyle ilgili kısa film, belgesel, fotoğraf, görseller gibi eğitici içerikler sunulur (OB4.1). Öğrencilerin Güneş, Dünya ve Ay'a ilişkin sorular sorması (E3.8) için beyin fırtınası, soru-cevap gibi teknikler kullanılır. Öğrencilerden modeller üzerinden gök cisimlerinin benzerlik ve farklılıklarını listelemeleri (b) beklenir. Öğrencilere Güneş, Dünya ve Ay`ın şekil ve büyüklük açısından benzerlik ve farklılıklarına yönelik renkli çizim, basit resimli sınıflandırma listesi, zihin haritası gibi yollarla bir ürün oluşturmaları önerilir. Süreç; eşleştirmeli, doğru-yanlış, kısa cevaplı gibi maddelerden oluşan bir çalışma yaprağı ile değerlendirilebilir. Çalışma yaprakları öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
HB.1.5.3
Öğrencilerden afet türlerini tanıyabilmeleri (KB1) istenir. Öğrencilere deprem, sel, yangın, heyelan, çığ gibi afetlere ilişkin belgesel, animasyon, infografik gibi eğitici içerikler sunulur. Afetlerle ilgili fikir taraması, tek kelimelik tamamlama soruları gibi etkinlikler yapılarak konunun önemine dikkat çekilir (SDB2.2). Öğrencilerin örnek olaylardan yararlanarak afet türlerini tanımaları ve afetlerin özelliklerini ifade etmeleri istenir (D5.3). Öğrencilerin konu ile ilgili soru sormaları teşvik edilir. (E3.8). Öğrencilerden afetlerle ilgili bilgilerini somutlaştırmak amacıyla afiş, broşür gibi ürünler hazırlamaları istenir. Ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.1.5.4
Öğrencilerden geri dönüştürülebilen atıkları sınıflandırabilmeleri (KB2.5) beklenir. Kâğıt, plastik, cam, pil, metal gibi geri dönüştürülebilen atıkları belirlemeleri (a) sağlanır. Bunun için sınıfa çeşitli atık maddeler getirilir. Bu maddelerin geri dönüşümü hakkında beyin fırtınası, eşleştirme kartları gibi teknikler kullanılarak (E1.1) geri dönüşümün önemine dikkat çekilir. Öğrencilere geri dönüştürülebilen atıkların neden ayrıştırılması gerektiği hakkında kısa film, kamu spotu, animasyon, video gibi eğitici içerikler sunulur. Bu içeriklerle öğrencilerin geri dönüşüm konusundaki farkındalıkları artırılır (OB8.1). Öğrencilerden geri dönüştürülebilen atıkları ayrıştırmaları (b) beklenir. Bunun için öğrencilere geri dönüştürülebilen ve dönüştürülemeyen ürünlerin görsellerinin yer aldığı bir çalışma yaprağı sunulur. Bu yaprakta öğrencilerin atıkları belirlemesi ve ayrıştırmasına yönelik çalışmalar yaptırılır. Öğrencilerden, atık maddeleri geri dönüştürülebilirlik durumuna göre ayrıştırmaları istenir. Ardından öğrencilere atık maddeleri doğru geri dönüşüm kutularına yerleştirme görevi verilir.Verilen bu görevde özverili davranışlar sergilemeleri istenir (D16.3). Öğrencilerin geri dönüştürülebilen atıkları adlandırmaları (c) beklenir. Atık adlandırmaya yönelik atık kutularının üzerine etiket hazırlamaları istenir. Tasarlanan ürünler, sınıfta ya da okulun belirlenmiş geri dönüşüm alanlarında sergilenir. Öğrencilerin çevreyi temiz tutmaları ve doğadaki varlıklara değer vermelerinin önemi vurgulanarak (D5.2,D18.3) sürdürülebilir çevre bilincinin artırılmasına katkı sağlanır (OB8.1). Geri dönüştürülebilen atıkları sınıflandırmaya yönelik sınıf içi grup proje görevi verilir. Öğrencilerden kâğıt, cam, plastik, metal gibi geri dönüştürülebilen atıkları toplamaları istenir. Sınıf gruplara ayrılır. Her gruba bir tür atık malzeme verilerek aynı tür atıkları bir araya getirme görevi verilir. Toplanan ve sınıflandırılan atık malzemelerin geri dönüşüm merkezlerine ulaştırılması sağlanır. Öğrencilerden süreç sonunda öğrenme galerisi yöntemini kullanarak projelerini sunmaları istenir. Bu görev için öğrencilere dört haftalık bir süre verilir. Öğretmen, süreci gözlem formu veya grup değerlendirme formu ile değerlendirebilir. Öğrenciler de birbirlerini akran değerlendirme formu ile değerlendirebilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden doğayı gözlemlemeye yönelik etkinlikler planlamaları istenebilir.
Gök cisimleri ile ilgili çizimler yapmaları ya da zihin haritası oluşturmaları istenebilir.
Afetlere ilişkin afet eylem planı hazırlamaları istenebilir.
Geri dönüşüm ve sürdürülebilirlik için geri dönüşüm atıklarını kullanarak özgün ürünler oluşturmaları ve sergilemeleri istenebilir.
Öğrencilerden doğadaki gözlemlerine yönelik resim yapmaları, şarkı söylemeleri ya da doğada yapmak istedikleri etkinlikleri anlatmaları istenebilir.
Oyun hamuru ya da kilden gök cisimlerini modellemeleri istenebilir.
Afet türlerini anlatan resim yapmaları istenebilir.
Öğrencilere atık malzemeler verilerek bunları uygun geri dönüşüm kutularına atmaları istenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D3. Çalışkanlık, D7. Estetik
OB7. Veri Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.1.6.1. Bilimle ilgili merak ettiklerini sorabilme
Sunulan bilimsel bir konu hakkında merak ettiği soruları sorar.
HB.1.6.2. Teknoloji ile ilgili merak ettiklerini sorabilme
Sunulan teknolojik bir konu hakkında merak ettiği soruları sorar.
HB.1.6.3. Sanatla ilgili merak ettiklerini sorabilme
Sunulan sanatsal bir konu hakkında merak ettiği soruları sorar.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Bilim ile İlgili Merak Edilenler
Teknoloji ile İlgili Merak Edilenler
Sanat ile İlgili Merak Edilenler
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; öğrencilerin bilim ve teknoloji hakkında edindikleri bilgiler yazdıkları öğrenme günlükleri ile oluşturdukları sanatsal ürünler ise bütüncül puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Öğrencilerin sunuları kontrol listesi ile incelenebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin bazı teknolojik ürünleri kullanabildiği, resim ve müzik alanlarında farkındalığı olduğu kabul edilmektedir.
Bilimsel gelişmelere ilişkin öğrencilere aşağıdaki sorular sorulabilir:
• Çevremizde kullanılan teknolojik ürünler nelerdir?
• Çevremizdeki teknolojik ürünlerden nasıl faydalanırız?
• Teknolojik ürünlere niçin ihtiyaç duyarız?
Sanatsal faaliyetlere katılım durumlarına ilişkin öğrencilere aşağıdaki sorular sorulabilir:
• Sergi, tiyatro, müze gezisi gibi sanat etkinliklerinden hangilerine katıldınız?
• Hangi sanat etkinliklerine katılmak istersiniz?
Öğrencilerin kullandıkları teknolojik ürünleri listelemeleri ya da resmetmeleri istenir.
Sanatın günlük hayat ile ilişkisinin kurulması için öğrencilerin ilgi alanlarına ilişkin sorular sorularak daha önce deneyimlemiş oldukları sanat etkinlikleri incelenir.
HB.1.6.1
Öğrencilerin bilimle ilgili merak ettiklerini sorabilmeleri (SBAB2, SBAB2.1.SB2) beklenir. Öğrencilerin bilime dikkatlerini çekmek (E1.1) amacıyla balon roket, havalı parmaklar gibi deneyler yapılır. Öğrencilere bilimsel bir konu hakkında belgesel, deney videosu gibi eğitici içerikler izletilir ya da bir buluşun görseli verilir. Ardından öğrencilerden sunulan bilimsel konu hakkında merak ettiği soruları sorması beklenir. Bunun için sunulan konu, deney ya da ürünün oluşumu ile ilgili bir soru kutusu, soru turu gibi teknikler kullanılarak soru sormaları (E3.8) istenir (OB7.1). Öğrencilere deneyler ya da STEAM (Fen, Teknoloji, Mühendislik, Sanat ve Matematik) etkinlikleri yaptırılarak onların araştırmacı ve sorgulayıcı davranışlar geliştirmeleri (D3.3) sağlanır. Süreç sonunda öğrencilerden konu ile ilgili merak ettikleri soruları ve ulaştıkları cevapları öğrenme günlüklerine yazmaları istenebilir.
HB.1.6.2
Öğrencilerden teknoloji ile ilgili merak ettiklerini sorabilmeleri (SBAB2, SBAB2.1.SB2) beklenir. Öğrencilerin teknolojik gelişmelere ve ürünlere dikkatlerini çekmek (E1.1) amacıyla örnekler verilir. Öğrencilere teknolojik bir gelişme veya ürün hakkında belgesel, animasyon, video gibi eğitici içerikler izletilir. Öğrencilerden eğitim, ulaşım, iletişim ve sağlık alanlarında kullanılan teknolojiler hakkında soru sormaları beklenir. Bunun için akvaryum, mektup/ telgraf gibi teknikler kullanılarak öğrencilerin konu ile ilgili soru sormaları (E3.8) sağlanır (OB7.1). Öğrencilere STEAM (Fen, Teknoloji, Mühendislik, Sanat ve Matematik) etkinlikleri yaptırılarak onların araştırmacı ve sorgulayıcı davranışlar geliştirmeleri (D3.3) sağlanır. Bu süreçte öğrencilere teknolojinin amaca uygun ve güvenli kullanımına yönelik hatırlatmalar yapılır. Genel ağ ortamında yapılan paylaşımların kalıcı olduğunu fark etmeleri sağlanır. Süreç sonunda öğrencilerden konu ile ilgili merak ettikleri soruları ve ulaştıkları cevapları öğrenme günlüklerine yazmaları istenebilir.
HB.1.6.3
Öğrencilerden sanatla ilgili merak ettiklerini sorabilmeleri (SBAB2, SBAB2.1.SB2) beklenir. Öğrencilerin sanata dikkatlerini çekmek (E1.1) için müzik, resim, tiyatro, ebru gibi farklı sanat dallarına ait eserlerden örnekler sunulur. Öğrencilerden sunulan örnekler hakkında sanatla ilgili soru sormaları beklenir (E3.8). STEAM (Fen, Teknoloji, Mühendislik, Sanat ve Matematik) etkinliklerinden yararlanılarak öğrencilerden kil, oyun hamuru, blok, boya, fırça gibi malzemelerle veya müzik aletleri ile sanatsal bir ürün oluşturmaları ve bu ürünleri sunmaları sağlanır (D7.2). Süreç sonunda öğrencilerden konu ile ilgili merak ettikleri soruları ve ulaştıkları cevapları öğrenme günlüklerine yazmaları istenebilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden bilim, teknoloji ve sanatla ilgili merak ettikleri konulara yönelik sorular hazırlamaları ve bu soruların cevaplarını araştırmaları istenebilir. Bunun için akran öğretimi ve grup çalışmalarını destekleyen etkinliklere yer verilebilir.
Öğrencilerin bilim, teknoloji ve sanatla ilgili merak ettikleri soruları sormaları için görsel ve işitsel materyallerle süreç desteklenebilir.
2 Öğretim Programı Unsurları
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB3.1. Karar Verme
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme), SDB2.1. İletişim
D1. Adalet, D3. Çalışkanlık, D4. Dostluk, D10. Mütevazılık, D12. Sabır, D14. Saygı, D15. Sevgi
OB4. Görsel Okuryazarlık
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.2.1.1. Arkadaşlık ilişkilerini düzenleyebilme
a) Arkadaşlık ilişkilerini etkileyen duygu, düşünce ve davranışları fark eder.
b) Arkadaşlık ilişkilerini etkileyebilecek duygu, düşünce ve davranışlarında gerekli değişiklikleri yapar.
HB.2.1.2. Güçlü ve gelişime açık olduğu alanlara karar verebilme
a) Güçlü ve gelişime açık olduğu alanlara ilişkin bilgi toplar.
b) Güçlü ve gelişime açık olduğu alanlara ilişkin seçenekler oluşturur.
c) Güçlü ve gelişime açık olduğu alanlara ilişkin seçenekleri değerlendirir.
HB.2.1.3. Öğretmen ve arkadaşlarıyla etkili iletişim kurabilme
a) Öğretmen ve arkadaşlarını etkin şekilde dinler.
b) Öğretmen ve arkadaşlarıyla iletişim sürecinde duygu ve düşüncelerini ifade eder.
c) Öğretmen ve arkadaşlarıyla iletişim kurallarına uygun sözlü ve sözsüz etkileşim kurar
HB.2.1.4. Sınıf içi karar alma süreçlerine katılım sağlayabilme
a) Sınıf içi karar alma süreçlerine katılır.
b) Sınıf içi karar alma süreçlerine katkıda bulunur.
c) Sınıf içi karar alma sürecini değerlendirir.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Arkadaşlık İlişkilerini Etkileyen Duygu, Düşünce ve Davranışlar
Güçlü ve Gelişime Açık Alanlar
İletişim Kuralları
Sınıf İçi Karar Alma Süreçleri
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; kontrol listesi, öz değerlendirme formu, gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin, arkadaşları ile tanıştığı ve temel duygularının farkında olduğu kabul edilmektedir.
Öğrencilerin, arkadaşlarıyla etkinlikler yaparak etkileşim içinde olduğu kabul edilmektedir.
Öğrencilerin sınıf ve okulunu tanıdığı kabul edilmektedir.
Öğrencilere arkadaşlık ilişkilerini geliştirmeleri, kendilerini daha iyi tanımaları, sınıf ve okul ortamında etkili iletişim kurarak karar alma süreçlerine katılmaları için aşağıdakilere benzer sorular sorulabilir:
• Arkadaşlık sizin için ne anlama geliyor?
• İlgi duyduğunuz alanlar nelerdir?
• Sınıfta ve okulda katıldığınız etkinlikler nelerdir?
• Sınıfta hangi kuralları arkadaşlarınızla birlikte oluşturdunuz?
Rol oynama, canlandırma gibi teknikler kullanılarak çeşitli olay ve durumlarda başkalarının hangi duyguları hissedebileceklerine yönelik etkinlikler yapılır.
Öğrencilerin ilgi alanlarından yola çıkarak kendilerini geliştirmek istedikleri alana ilişkin görüş geliştirmeleri amacıyla cümle tamamlama, boşluk doldurma, eşleştirme gibi etkinlikler yapılır.
Öğrencilere grup etkinliklerinde iletişim kurarken ya da karar alırken nelere dikkat ettiklerine ilişkin sorular sorulur.
HB.2.1.1
Öğrencilerden arkadaşlık ilişkilerini etkileyen duygu, düşünce ve davranışlarını düzenleyebilmeleri (SDB1.2, SDB1.2.SB1, SDB1.2.SB3) beklenir. Bunun için öğrencilerin arkadaşlık ilişkilerini etkileyen duygu, düşünce ve davranışları fark etmeleri (a) sağlanır. Öğrencilerden konu ile ilgili günlük yaşamlarında karşılaştıkları durumlara örnekler vermeleri (E3.5) istenir. Birkaç örnek olay sunularak öğrencilerden bu örnek olaylar karşısında arkadaşlık ilişkilerini etkileyen olumlu ve olumsuz duygu, düşünce ve davranışları listelemeleri beklenir. Bu süreçte sorular yardımıyla arkadaşlık ilişkilerini düzenlemeye ilişkin öğrencilerin kendilerini ifade etmeleri (E2.1) sağlanır. Öğrencilerden arkadaşlık ilişkilerini etkileyebilecek duygu, düşünce ve davranışlarında gerekli değişiklikleri yapmaları (b) beklenir. Bu süreçte arkadaşlık ilişkilerini olumlu etkileyen duygu, düşünce ve davranışları geliştirme ya da olumsuz etkileyen duygu, düşünce ve davranışları terk etme gibi hususlar üzerinde durulur (D15.1). Bu konuda öğrencilerden arkadaşlarıyla duygu ve düşüncelerini paylaşmaları istenir (D4.1). Bunun için konu ile ilgili insan ilişkilerinde yapıcı olmak (D10.3), duygu, düşünce ve davranışlarında kontrollü olmak (D12.2), kendisine saygı duymak (D14.3) gibi davranışlardan oluşan bir kontrol listesi hazırlanır. Öğrencilerin davranışlarını ve düşüncelerini değerlendirerek güçlü ve zayıf olduğu noktaları belirlemeleri sağlanır (D10.1). Davranışların gerçekleşme durumu öğrencinin kendisi tarafından günlük, haftalık vb. olarak kontrol listesine işaretlenir. Kontrol listesi belirli zaman aralıklarında öğretmen tarafından değerlendirilerek öğrencilere arkadaşlık ilişkilerini geliştirmeye yönelik uygun dönütler verilir.
HB.2.1.2
Öğrencilerden güçlü ve gelişime açık olduğu alanlar hakkında karar verebilmeleri (KB3.1) beklenir. Bunun için öğrencilerden güçlü ve gelişime açık oldukları alanlara ilişkin bilgi toplamaları (a) istenir. Kişisel özelliklerini tanıyarak öz saygılarının gelişmesi ve kendilerine saygı duymaları (D14.2) beklenir. Öğrencilere ülkemize katkı sağlamış, alanında tanınmış, tarihe geçmiş bilim insanı, sporcu, sanatçı gibi kişiler örnek olarak verilir. Bu kişilerin başarıları üzerinde durularak öğrencilerin de konu ile ilgili kendi amaçlarına ilişkin soru sormaları (E3.8) sağlanır. Öğrencilerden yakın çevresi ile yapılandırılmış görüşme yapmaları ya da konu ile ilgili ulaşabildikleri kitap, belgesel gibi kaynakları incelemeleri (E3.4), (OB4.1) beklenir. Öğrencilerden güçlü ve gelişime açık olduğu alanlara ilişkin seçenekler (b) oluşturmaları istenir. Bu süreçte öğrencilerin bilim, spor, sanat gibi çeşitli alanlarda gösterdiği performanslara ilişkin öğrenci, öğretmen ve aile iş birliği ile bir liste hazırlanır. Öğrencilerin güçlü ve gelişime açık olduğu alanlara karar verebilmeleri için seçenekler oluşturulur. Öğrencilerden güçlü ve gelişime açık olduğu alanlara ilişkin seçenekleri değerlendirmeleri (c) beklenir. Bunun için karar ve davranışlarına yönelik (D3.3) öz değerlendirme formu, kontrol listesi gibi araçlar kullanılır (E1.4). Öz değerlendirme formunda bilim, spor, sanat gibi konular ana başlık olarak ele alınır ve öğrencilerden bu alandaki merak, ilgi ve algıladıkları yetenek düzeylerini işaretlemeleri istenir.
HB.2.1.3
Öğrencilerden öğretmen ve arkadaşlarıyla etkili iletişim kurabilmeleri (SDB2.1, SDB2.1.SB1, SDB2.1.SB2, SDB2.1.SB3) beklenir. Bu süreçte öğrencilerden sınıfta, okulda ve oyun alanlarında öğretmeni ve arkadaşlarıyla iletişim kurarken dikkat edilmesi gerekenlere örnek vermeleri istenir. Öğrencilerden konu ile ilgili öğretmen ve arkadaşlarını etkin bir şekilde dinlemeleri (a) istenir. Söz istemeden önce konuşan kişinin sözünü bitirmesini beklemek, konuşan kişi ile göz teması kurmak (D14.1) gibi temel dinleme kuralları hatırlatılır. Öğrencilerden öğretmen ve arkadaşlarıyla iletişim sürecinde duygu ve düşüncelerini ifade etmeleri (b) beklenir. Bunu yaparken ses tonunu ayarlama, akıcı ve anlamlı cümleler kurma, dinleyici ile göz teması kurma gibi davranışların önemli olduğu vurgulanır (D14.1). Bu aşamada gösterip yaptırma, benzetim gibi teknikler kullanılır. Öğrencilerden öğretmen ve arkadaşlarıyla iletişim kurallarına uygun sözlü ve sözsüz etkileşim kurmaları (c) istenir. Etkili iletişim kurmaya yönelik örnek uygulamalar (E1.5) yapılır. Öğrencilerden iletişim kurarken nelere dikkat edilmesi gerektiğine ilişkin sözlü ve sözsüz iletişim kurallarını listelemeleri istenir. Öğrencilerden öğretmen veya arkadaşlarının yerinde olsalardı (E2.1) iletişim kurma sürecinin nasıl olacağına ilişkin düşüncelerini ifade etmeleri istenir. Öğrencilerin iletişim sürecindeki davranışlarının değerlendirilmesi için gözlem formu kullanılabilir.
HB.2.1.4
Öğrencilerden sınıf içi karar alma süreçlerine katılabilmeleri (SBAB5, SBAB5.1.SB2, SBAB5.1.SB3, SBAB5.1.SB4) beklenir. Bunun için öğrencilerden sınıf ve okulla ilgili konularda karar alma süreçlerine katılmaları (a) ve sürece katkıda bulunmaları (b) istenir. Bu aşamada sınıf başkanı seçimi, sınıf kurallarının oluşturulması, oturma düzeninin belirlenmesi gibi tüm sınıfı ilgilendiren bir konuda karar almadan önce çoklu oylama, konuşma halkası, evet-hayır kartları gibi teknikler kullanılır. Öğrencilerin düşüncelerini arkadaşlarıyla açık bir şekilde (E3.5) paylaşmaları, farklı görüşler olabileceği ve bu görüşlere saygı duymaları gerektiği vurgulanarak hakkaniyetli davranmaları (D1.2), sınıf ve okulla ilgili konularda farklı düşünceler üzerinde uzlaşmaları beklenir (SDB2.2.SB2, SDB2.2.SB3). Bunun gibi karar alma süreçlerinde öğrencilerin sorumluluk almaları (E2.2), kendilerini ifade ederken duygu, düşünce ve davranışlarında kontrollü olmaları (D12.2) ve başkalarının bakış açılarını anlamaları (E2.1) üzerinde durulur. Öğrencilerin sınıf içi karar alma sürecini değerlendirmeleri (c) beklenir. Öğrencilerden karar alma sürecinde kendisinin performansına ilişkin düşüncelerini öz değerlendirme formu kullanarak değerlendirmeleri (D3.3) istenir (E1.4). Bu öz değerlendirme formunda etkili iletişim kurma, iş birliği yapma, demokratik tutum sergileme gibi davranışlar yer alır. Öğrencilerden düşüncelerini dereceli olarak puanlamaları istenir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrenciler, arkadaşlık ilişkilerinde karşılaşabilecekleri problemlerin çözümüne yönelik önerilerde bulunabilir.
Öğrencilerden güçlü ve gelişime açık oldukları alanlara ilişkin araştırma yapmaları istenebilir.
İletişim kurma ve karar alma süreçlerinde grup çalışmalarını destekleyen etkinliklere yer verilebilir.
Öğrencilerin arkadaşlık ilişkilerine yönelik rol oynama, düşünme sandalyesi gibi tekniklelerle çeşitli etkinliklere yer verilebilir.
Güçlü ve gelişime açık alanlarına ilişkin görsel ve işitsel materyaller kullanılarak süreç desteklenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB1. Temel Beceriler, KB2.4. Çözümleme
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
SDB2.1. İletişim
D8. Mahremiyet, D12. Sabır, D13. Sağlıklı Yaşam, D16. Sorumluluk, D18. Temizlik
OB2. Dijital Okuryazarlık, OB4. Görsel Okuryazarlık
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.2.2.1. Sağlıklı büyüme ve gelişme ile alışkanlıkları arasındaki ilişkiyi çözümleyebilme
a) Sağlıklı büyüme ve gelişme için yapılması gerekenleri belirler.
b) Alışkanlıklarını belirler.
c) Sağlıklı büyüme ve gelişme ile alışkanlıkları arasındaki ilişkiyi belirler.
HB.2.2.2. Kişisel alanının sınırlarını koruyabilme
HB.2.2.3. Temel trafik işaret levhalarını tanıyabilme
HB.2.2.4. Acil bir durumda yetkililerle etkili iletişim kurabilme
a) Acil bir durumu yetkililere ifade ederken dikkat edilmesi gerekenleri açıklar.
b) Acil bir durumda yetkililerin yönlendirmelerini dinlerken dikkat edilmesi gerekenleri açıklar.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Sağlıklı Büyüme ve Gelişmeyi Etkileyen Etkenler
Kişisel Alan Sınırlarını Koruma
Trafik İşaret Levhaları
Acil Durumlardaki Davranışlar
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; portfolyo, performans görevi, dereceli puanlama anahtarı, rol oynama, canlandırma, anekdot kaydı, kart gösterme tekniği, etkileşimli uygulamalar, öz değerlendirme formu, çalışma yaprağı vb. kullanılarak değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir.
Öğrencilerden sınıf içi performans görevi olarak “resimli trafik işaret levhaları albümü” oluşturmaları istenebilir. Albümler; temel trafik işaret levha görsellerinin yer alması, levhaların anlamlarının doğru yazılmış olması gibi temel kriterleri içeren dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencinin sağlıklı büyüme ve gelişmenin öneminin farkında olduğu kabul edilmektedir.
Kişisel alanının sınırlarını belirleyebildiği kabul edilmektedir.
Yaya ve yolcuların uyması gereken trafik kurallarına ilişkin ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Acil durumlarda neler yapması gerektiğine ilişkin ön bilgilerinin olduğu kabul edilmektedir.
Öğrencilerin sağlıklı büyüme ve gelişme ile alışkanlıkları arasındaki ilişkileri çözümlemeleri, iletişim kurarken kişisel alan sınırlarını korumaları, kendi güvenliği için trafik kuralları ve acil durumlardaki davranışları geliştirmeleri amacıyla aşağıdakilere benzer sorular sorulabilir:
• Sağlıklı büyüme ve gelişme için hangi alışkanlıklara sahip olmamız gerekir?
• “Kişisel alan” denildiğinde ne anlıyorsunuz?
• “Acil durum” denildiğinde aklınıza neler geliyor?
Öğrencilere sağlıklı büyüme ve gelişme ile ilgili zihin haritası yaptırılabilir.
Öğrencilerden trafik kurallarını canlandırmaları istenebilir.
Öğrencilerden sağlıklı yaşamaya yönelik davranışlarına günlük hayattan örnekler vermeleri istenir. Kişisel alan sınırlarını nasıl belirledikleri ve bu alanı nasıl koruyabileceklerine yönelik düşüncelerini ifade etmeleri istenir. Günlük yaşamlarında karşılaştıkları trafik işaret levhalarına örnekler vermeleri istenir. Öğrencilerden acil bir durumda 1-1-2 Acil Çağrı Merkezini aradıklarında nasıl iletişim kurabileceklerine yönelik düşüncelerini ifade etmeleri istenir.
HB.2.2.1
Öğrencilerin sağlıklı büyüme ve gelişme ile alışkanlıkları arasındaki ilişkiyi çözümleyebilmeleri (KB2.4) beklenir. Sağlıklı büyüme ve gelişme için yapılması gerekenleri belirlemeleri (a) istenir. Öğrencilere konu ile ilgili görsel, animasyon, video, infografik gibi eğitici içerikler sunulur (OB4.2). Öğrencilerden sunulan içeriklerden sağlıklı büyüme ve gelişme için yapılması gerekenlere ilişkin elde ettikleri bilgileri listelemeleri ve alışkanlıklarını buna göre belirlemeleri (b) beklenir. Bunun için sağlıklı ve sağlıksız besinleri ayırt etmeleri (D13.1), temizlik, kişisel bakım, ağız ve diş sağlığı, uyku ve sporun sağlığa faydaları (D13.2) gibi konulardaki tutum ve davranışlarına yönelik öz değerlendirme yapmaları istenir. Öğrencilerden sağlığıyla ilgili kendilerine karşı görevlerini yerine getirmeleri (D16.1) beklenir. Bu konuda kişisel temizlik ve bakımına önem vermesi (D18.1), yaşadığı ortamın temizliğine dikkat ederek yaşadığı alanı temiz ve düzenli tutması (D18.2) beklenir. Bu süreçte konu ile ilgili davranışların yer aldığı bir öz değerlendirme formu ya da kontrol listesi kullanılır. Öğrencilerden sağlıklı büyüme ve gelişme ile alışkanlıkları arasındaki ilişkiyi belirlemeleri (c) beklenir. Öğrencilere konu ile ilgili düşüncelerini ifade etmeleri için büyük grup tartışması, öğrenme halkası gibi teknikler kullanılarak etkinlikler yaptırılır. Bu etkinliklerle öğrencilerin insan sağlığını korumak için neler yapması gerektiğini bilmesi ve önemsemesi (D13.4) beklenir. Öğrencilerin uyku, beslenme, kişisel bakım, temizlik ve sporun sağlıklı büyüme ve gelişmeye etkilerini değerlendirmeleri (E3.7) beklenir. Süreç; eşleştirmeli, doğru-yanlış, kısa cevaplı gibi maddelerden oluşan bir çalışma yaprağı ile değerlendirilebilir. Çalışma yaprakları öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
HB.2.2.2
Öğrencilerden kişisel alanının sınırlarını koruyabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için fiziksel temas sınırları, duygu, düşünce ve kişisel bilgilerin ne kadarının başkalarıyla paylaşılacağı gibi hususlarda kişisel alan sınırlarını korumanın önemini fark etmeleri istenir. Kavramsal karikatür, üç doğru ve bir yanlış gibi tekniklerle kişisel sınırları korumanın güvenlik açısından önemine yönelik etkinlikler yapılır. Öğrencilerden kişisel alan sınırlarını ihlal eden davranışları belirlemeleri ve kişisel alanını korumaları (D8.1) istenir. Kişisel bilgilerin gizliliğinin korunması için ne yapılması gerektiğini bilmeleri (D8.2) beklenir. Öğrencilerden yüz yüze veya çevrim içi ortamlarda kişisel alan sınırlarını korumaya yönelik uygun davranışlar göstermeleri beklenir. Kimlik, fotoğraf, adres, çevrim içi araçlarda kullanılan şifreler gibi kişisel bilgilerini paylaşmamaları, tanımadığı kimselerle iletişim kurmamaları, kişisel alanlarına istemedikleri birinin girmesine izin vermemeleri, bir kişinin davranışından rahatsızlık hissetme durumunda aile büyüğüne haber verme, ortamdan hızlıca uzaklaşma, yüksek sesle yardım isteme gibi durumlara yönelik (E3.10) düşüncelerini ifade etmeleri (SDB2.1, SDB2.1.SB2) sağlanır (OB2.1). Öğrencilere konu ile ilgili örnek olaylar sunulur. Öğrencilerden konuyu canlandırma, dön-konuş gibi tekniklerle sunmaları ve kişisel sınırlarını korumalarına yönelik çıkarımlar yapmaları istenir. Süreç sonunda öğrenciler anekdot kaydı ile değerlendirilebilir.
HB.2.2.3
Öğrencilerden temel trafik işaret levhalarını tanıyabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için temel trafik işaret levhalarını fark etmeleri istenir. Öğrencilere ışıklı işaret cihazı, yaya geçidi, okul geçidi, bisiklet yolu levhası gibi günlük hayatında karşılaşabileceği temel trafik işaret levhalarına ait görselleri içeren kamu spotu, kısa film, broşür gibi materyaller sunulur. Öğrencilerin belirtilen trafik işaret levhalarının anlamlarını fark etmeleri için soru-cevap, kart gösterme, trafik ışık kartları gibi teknikler kullanılarak çeşitli etkinlikler yaptırılır (OB4.2). Ayrıca öğrencilere sınıfta veya okul bahçesinde trafik işaret levhalarına ait görsellerin yer aldığı oyunlara ve etkileşimli uygulamalara yer verilir. Öğrencilerden temel trafik işaret levhalarını ifade etmeleri beklenir. Trafik işaret ve levhalarını bilmenin toplumsal kurallara uygun hareket etmelerini sağlayacağı ve bunun topluma karşı görevlerini yerine getirmek olduğu (D16.2) vurgulanır. Konu ile ilgili bilgi kartları hazırlamaları ya da resim çizerek temel trafik işaret levhalarının anlamlarını ifade etmeleri istenir. Öğrencilerden trafik işaret levhalarının gerekliliği ile ilgili görüşlerini paylaşmaları istenir. Öğrenciler trafik işaret levhalarının anlamlarına ilişkin eşleştirme, doğru-yanlış maddeleri gibi etkinliklerin yer aldığı etkileşimli uygulamalar ile değerlendirilebilir.
HB.2.2.4
Öğrencilerden acil bir durumda yetkililerle iletişim kurabilmeleri (SDB2.1, SDB2.1.SB1, SDB2.1.SB3) beklenir. Acil bir durumda 1-1-2 Acil Çağrı Merkezi aranarak yardım alınabileceği bilgisi vurgulanır. Öğrencilerden acil bir durumu yetkililere ifade ederken dikkat edilmesi gerekenleri açıklamaları (a) istenir. Acil bir durumla karşılaşıldığında 1-1-2 Acil Çağrı Merkezi yetkilisi ile kurulacak iletişimde acil durumun türü, yeri, zamanı, etkilenen kişi sayısı gibi bilgilerin verilmesi üzerinde durulur. Yetkilinin sorduğu sorulara kısa ve net cevaplar vermenin ayrıca arama yapıldığında sakin kalmanın, sabırlı olmanın ve olumlu düşünmenin önemi vurgulanır (D12.1). Öğrencilerden acil bir durumda yetkililerin yönlendirmelerini dinlerken dikkat edilmesi gerekenleri açıklamaları (b) beklenir. Bu aşamada 1-1-2 Acil Çağrı Merkezi yetkilisinin sözünü kesmeden ve yetkili onay verinceye kadar iletişimi sonlandırmadan onun yönlendirmelerini etkin bir şekilde dinlemeleri üzerinde durulur. 1-1-2 Acil Çağrı Merkezinin gereksiz yere meşgul edilmemesi gerektiği vurgulanır. Gereksiz yere telefonun meşgul edilmesinin kendilerinin ya da başkalarının güvenliğini tehlikeye sokacağını fark etmeleri (D16.2) sağlanır. Bu sayede öğrencilerin toplumsal yaşamı düzenleyen kurallara uygun hareket etmesi (D16.1) üzerinde durulur.Öğrencilerden acil bir durumda iletişim kurmayı kolaylaştıran acil durum bilgi kartı hazırlamaları istenir. Öğrencilerden canlandırma, konuşma halkası gibi teknikler kullanarak konu ile ilgili çıkarımlar yapmaları beklenir. Süreç sonunda öğrenciler anekdot kaydı ile değerlendirilebilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerin sağlıklı büyüme ve gelişme ile ilgili araştırma yapmaları istenebilir.
Öğrencilerden yüz yüze veya çevrim içi iletişimde dikkat edilmesi gerekenlerle ilgili sunum yapmaları istenebilir.
Öğrencilerin yaşantılarından yola çıkarak özgün bir trafik işaret levhası tasarlamaları sağlanabilir.
Acil durumlarda iletişime yönelik hikâye yazmaları beklenebilir.
Öğrencilere sağlıklı büyüme ve gelişmeye, yüz yüze veya çevrim içi iletişimde dikkat edilmesi gerekenlere yönelik çizgi film, animasyon, belgesel gibi eğitici içerikler izletilebilir.
Öğrencilerden öğrendiği bir trafik işaret levhasını çizmeleri istenebilir.
Sunulan acil durum örneğinden hareketle 1-1-2 Acil Çağrı Merkezi ile iletişim kurarken nelere dikkat edildiğine ilişkin bilgiler görsel ve işitsel materyallerle desteklenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB1.Temel Beceriler, KB2.14. Yorumlama, KB2.15. Yansıtma
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D2. Aile Bütünlüğü, D5. Duyarlılık, D14. Saygı, D15. Sevgi, D16. Sorumluluk
OB4. Görsel Okuryazarlık, OB5. Kültür Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.2.3.1. Ailenin önemini yorumlayabilme
a) Ailenin önemine ilişkin verilen örnekleri inceler.
b) Ailenin önemine ilişkin yaptığı çıkarımları kendi cümleleri ile ifade eder.
HB.2.3.2. Toplumsal yaşamda nezaket ve görgü kurallarına uygun davranabilme
HB.2.3.3. Yakın çevresinde üzerine düşen görev ve sorumlulukları günlük yaşamına yansıtabilme
a) Yakın çevresinde üzerine düşen görev ve sorumluluklarını gözden geçirir.
b) Yakın çevresinde üzerine düşen görev ve sorumluluklarına ilişkin çıkarımda bulunur.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Ailenin Önemi
Nezaket ve Görgü Kuralları
Öğrencinin Görev ve Sorumlulukları
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; performans görevi, bütüncül dereceli puanlama anahtarı, canlandırma, kontrol listesi, davranış takip çizelgesi, portfolyo gibi ölçme araçları kullanılarak değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir.
Öğrencilere ailenin önemiyle ilgili çıkarımlarını ifade edebilecekleri bir sınıf içi performans görevi verilebilir. Konu ile ilgili kısa bir yazı, hikâye, masal gibi bir ürün oluşturmaları istenebilir. Ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin ailenin özellikleri, ailede uymaları gereken nezaket kuralları, ailede üzerine düşen görev ve sorumlulukları hakkında ön bilgilere sahip oldukları kabul edilmektedir.
Öğrencilere ailenin önemi, nezaket ve görgü kurallarına uyabilme, üzerine düşen görev ve sorumluluklara uygun davranabilme ile ilgili aşağıdakilere benzer sorular sorulabilir:
• "Çekirdek ve geniş aile” denildiğinde ne anlıyorsunuz?
• Aile içinde dikkat ettiğiniz nezaket kuralları nelerdir?
• Aile içindeki görev ve sorumluluklarınız nelerdir?
Öğrencilerden aileleriyle ilgili bir anıyı paylaşmaları; nezaket ve görgü kurallarına, görev ve sorumluluklarına ilişkin örnekler vermeleri istenir.
Öğrencilere günlük hayatta uymaları gereken nezaket ve görgü kurallarına ilişkin beyin fırtınası yaptırılır.
HB.2.3.1
Öğrencilerden ailenin önemini yorumlayabilmeleri (KB2.14) beklenir. Bunun için ailenin önemine ilişkin verilen örnekleri incelemeleri (a) istenir. Konu ile ilgili görsel, hikâye, masal, çizgi film, animasyon gibi eğitici materyaller (OB4.1) sunularak ailenin önemine dikkat çekilir. Öğrencilerden ailenin önemine ilişkin yaptıkları çıkarımları kendi cümleleri ile ifade etmeleri (b) beklenir. Aile birliğinin korunmasında sevgi ve saygının önemi (D2.1) vurgulanır. Ailece geçirilen vakitlerin, aile büyüklerine gösterilen saygının aile içi iletişimi güçlendirmedeki önemi üzerinde (D2.3) durulur. Sunulan materyallerden yola çıkarak öğrencilerin konuşma halkası, vızıltı grupları, çember tartışma, istasyon gibi tekniklerle ailenin önemiyle ilgili çıkarımlarını ifade etmeleri (SDB2.2, SDB2.2.SB3) sağlanır. Öğrencilere konu ile ilgili çıkarımlarını kısa bir yazı, hikâye, masal gibi bir ürün ile ifade edebilecekleri bir performans görevi verilir. Ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.2.3.2
Öğrencilerden toplumsal yaşamda nezaket ve görgü kurallarına uyabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için toplumsal yaşamda uyulması gereken nezaket ve görgü kurallarını ifade etmeleri istenir. Konu ile ilgili görüş geliştirme, pazar yeri, öğrenme halkası gibi teknikler kullanılarak çeşitli etkinlikler yaptırılır. Günlük yaşantılarında yakın çevreleriyle etkileşimde bulunurken iletişim kurmak, saygılı ve anlayışlı olmak, özür dilemeyi ve teşekkür etmeyi bilmek, gerekli yerlerde sıranın gelmesini beklemek (E2.1) gibi nezaket kuralları; ağzımızda yiyecek varken konuşmamak, çatal, kaşık, peçete kullanmak, sofraya beraber oturup beraber kalkmak gibi görgü kuralları (SDB2.3, SDB2.3.SB3) üzerinde durulur (OB5.1). Bu nezaket ve görgü kurallarına uyarak anlayışlı davranmanın (D15.1), insana ve topluma değer vermenin önemine vurgu yapılır (D5.1). Öğrencilere konu ile ilgili örnek olay, canlandırma, gösterim, rol oynama gibi tekniklerle çeşitli etkinlikler yaptırılır. Öğrencilerden toplumsal yaşamda uyulması gereken nezaket ve görgü kurallarına uygun davranışlar sergilemeleri beklenir (D14.1). Öğrencilerden yakın çevresindeki kişilerle etkileşimde bulunurken (SDB2.1, SDB2.1.SB3) nezaket ve görgü kurallarını sergilemeleri istenir. Öğrencilere nezaket ve görgü kurallarından oluşan günlük, haftalık kontrol listesi sunulur. Bu kontrol listeleri kullanılarak öğrencilerin konu ile ilgili davranışları değerlendirilebilir.
HB.2.3.3
Öğrencilerden yakın çevrelerinde üzerlerine düşen görev ve sorumlulukları günlük yaşamlarına yansıtabilmeleri (KB2.15) beklenir. Bunun için yakın çevrelerinde üzerlerine düşen görev ve sorumluluklarını gözden geçirmeleri (a) istenir. Öğrencilerin yaşantılarından ve örnek olaylardan yola çıkarak görev ve sorumluluklarla ilgili konuşmaları sağlanır. Toplumsal yaşamı düzenleyen kurallara uygun hareket etmelerinin topluma karşı görevlerini yerine getirmek olduğu (D16.2) vurgulanır. Bunun için üzerine düşen görev ve sorumlulukları zamanında ve eksiksiz yerine getirmeleri (D16.3) beklenir. Yakın çevrelerinde üzerlerine düşen görev ve sorumluluklarına ilişkin çıkarımlarda bulunmaları (b) beklenir. Beyin fırtınası, günlük tutma gibi çeşitli teknikler kullanılarak öğrencilerin konuya ilişkin çıkarımlar yapmaları (SDB2.1, SDB2.1.SB3) sağlanır. Öğrencilere görev ve sorumlulukların yer aldığı davranış takip çizelgesi sunulur. Öğrencilerden yaşamlarına yansıttıkları konu ile ilgili davranışları çizelgede belirtmeleri istenir. Süreç değerlendirmesi için bu çizelgeler öğrencilerin portfolyolarına dâhil edilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerin günlük yaşamda karşılaşabileceği sorunlara yönelik çözüm önerilerini “nezaket ve görgü kuralları”, “görev ve sorumluluklar” temelinde ele almaları istenebilir. Öğrencilerden bir bireyin yerine getirmediği bir sorumluluğun hangi toplumsal sorun veya sorunlara yol açabileceğine yönelik tahminlerini yazmaları istenebilir.
Öğrencilere ailenin önemini, nezaket ve görgü kurallarını, görev ve sorumluluklarını sözlü, yazılı ya da görsel olarak ifade etmelerini sağlayan dijital materyaller sunulabilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB2.14. Yorumlama
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
SDB2.2. İş Birliği
D3. Çalışkanlık, D6. Dürüstlük, D7. Estetik, D14. Saygı, D15. Sevgi, D19. Vatanseverlik
OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB4. Görsel Okuryazarlık
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.2.4.1. Yakın çevresinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzellikleri belirleyebilme
a) Yakın çevresinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzellikleri fark eder.
b) Yakın çevresinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzelliklerin temel özelliklerini ifade eder.
HB.2.4.2. Yaşadığı yerin yönetim birimleri ile ilgili kaynaklardan bilgi toplayabilme
a) Yaşadığı yerin yönetim birimleri ile ilgili kaynaklardan bilgileri bulur.
b) Yaşadığı yerin yönetim birimleri ile ilgili bulduğu bilgileri kaydeder.
HB.2.4.3. Mustafa Kemal Atatürk’ün öğrencilik yıllarına ait anıları yorumlayabilme
a) Mustafa Kemal Atatürk’ün öğrencilik yıllarına ilişkin anıları inceler.
b) Mustafa Kemal Atatürk’ün öğrencilik yıllarına ilişkin anıları ifade eder.
HB.2.4.4. Millî gün ve bayramların önemini yorumlayabilme
a) Millî gün ve bayramlara ilişkin deneyimlerini paylaşır.
b) Millî gün ve bayramların önemini ifade eder.
HB.2.4.5. Dinî gün ve bayramların önemini yorumlayabilme
a) Dinî gün ve bayramlara ilişkin deneyimlerini paylaşır.
b) Dinî gün ve bayramların önemini ifade eder.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Tarihî Mekânlar ve Doğal Güzellikler
Yaşadığı Yerin Yönetim Birimleri
Mustafa Kemal Atatürk’ün Öğrencilik Yılları
Millî Gün ve Bayramların Önemi
Dinî Gün ve Bayramların Önemi
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; kontrol listesi, yapılandırılmış röportaj, görüşme, çalışma yaprağı, rol oynama, canlandırma gibi ölçme araçları ve teknikleri kullanılarak değerlendirilebilir. Resim çizme, şiir yazma, canlandırma etkinlikleri kontrol listesiyle; şiir, şarkı, resim, afiş gibi ürünler ise dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir.
Öğrencilere sınıf içi grup performans görevi verilebilir. Öğrencilerden yakın çevresinde bulunan tarihî mekânlar ve doğal güzellikler ile ilgili topladıkları bilgileri afiş, poster, sunu gibi bir ürüne dönüştürmeleri istenebilir. Performans görevinin değerlendirilmesinde akran ve öz değerlendirme formları öğrencilere sunulabilir. Ürünün değerlendirilmesinde bilgilerin doğruluğu ve görsellerle desteklenmesi, mekânın tarihsel önemi gibi kriterleri içeren dereceli puanlama anahtarı kullanılabilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin yaşadığı yerin genel özelliklerini bildiği kabul edilmektedir.
Millî gün ve bayramlara ilişkin ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Dinî gün ve bayramlara ilişkin ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı hakkında ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Öğrencilere; yakın çevresinde bulunan tarihî mekânlara ve doğal güzelliklere, yaşadığı yerin yönetim birimlerine, Mustafa Kemal Atatürk’ün öğrencilik anılarına, millî gün ve bayramlar ile dinî gün ve bayramların önemine ilişkin aşağıdakilere benzer sorular sorulabilir:
Yakın çevrenizde ziyaret ettiğiniz tarihî mekânlar nelerdir?
• Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı ile ilgili neler biliyorsunuz?
• Katıldığınız millî gün ve bayramlarda neler hissettiniz?
• Katıldığınız dinî gün ve bayramlarda neler hissettiniz?
Öğrencilerin daha önce ziyaret ettikleri bir tarihî mekâna ya da doğal güzelliğe ilişkin deneyimlerini paylaşmaları istenir.
HB.2.4.1
Öğrencilerden yakın çevresinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzellikleri belirleyebilmeleri (SBAB7, SBAB7.6.SB1, SBAB7.6.SB2) beklenir. Bunun için yakın çevresinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzellikleri fark etmeleri (a) istenir. Öğrencilere konu ile ilgili kısa film, belgesel, video gibi eğitici içerikler sunulur ya da sanal müze turu yaptırılır. Bu etkinlikler sırasında çevredeki tarihî mekânları ve doğal güzellikleri tanımanın ve korumanın önemi üzerinde durulur. Denizlerimizin ve ormanlarımızın doğal güzelliklerimiz olduğu vurgulanır. Müzelerin tarihî eserleri ve kültürel mirası korumadaki yeri ve bu eserleri koruma konusunda duyarlı olmanın gerekliliği üzerinde durulur (D7.1). Öğrencilerin konu ile ilgili soru sormaları teşvik edilir (E3.8). Yakın çevresindeki müze, cami, kale gibi tarihi mekânları ziyaret etmeleri ya da doğal bir güzelliğe yönelik gezi düzenlemeleri istenir. Bu süreçte çevresindeki tarihî mekân ve doğal güzelliklerden hareketle millî ve manevi değerlere sahip çıkmanın (D19.3) ve bunlara saygı duymanın (D14.3) önemi vurgulanır. Öğrencilerden yakın çevresinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzelliklerin temel özelliklerini ifade etmeleri (b) beklenir. Bu süreçte tarihî mekân ya da doğal güzelliklerin belirgin özelliklerini listelemeleri istenir. Gezilerden edindikleri bilgi ve deneyimlerini aktarabilecekleri grup performans görevi verilir (SDB2.2, SDB2.2.SB4). Topladıkları bilgileri afiş, poster, sunu gibi bir ürüne dönüştürmeleri istenir. Performans görevinin değerlendirilmesinde akran ve öz değerlendirme formları öğrencilere sunulabilir. Ürünün değerlendirilmesinde bilgilerin doğruluğu ve görsellerle desteklenmesi, mekânın tarihsel önemi gibi kriterleri içeren dereceli puanlama anahtarı kullanılabilir.
HB.2.4.2
Öğrencilerden yaşadıkları yerin yönetim birimleri ile ilgili kaynaklardan bilgi toplayabilmeleri (SBAB2, SBAB2.2.SB1, SBAB2.2SB3) beklenir. Bunun için yaşadığı yerin yönetim birimleri ile ilgili kaynaklardan bilgileri bulmaları (a) istenir. Yapılandırılmış röportaj, görüşme, genel ağ araştırması gibi yöntemlerle çeşitli kaynaklardan yaşadığı yerin yönetim birimleri ile ilgili bilgi toplamaları istenir (OB1.2), (E1.5). Öğrencilerin yaşadığı yerin yönetim birimleri ile ilgili bulduğu bilgileri kaydetmeleri (b) beklenir. Öğrencilerden topladığı bilgileri yapılandırılmış görüşme formuna yazmaları ya da not almaları istenir. Süreç; eşleştirmeli, doğru-yanlış, kısa cevaplı gibi maddelerden oluşan bir çalışma yaprağı ile değerlendirilebilir. Çalışma yaprakları öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
HB.2.4.3
Öğrencilerden Mustafa Kemal Atatürk’ün öğrencilik yıllarına ait anılarını yorumlayabilmeleri (SBAB2, SBAB2.5.SB1, SBAB2.5.SB2, SBAB2.5.SB4) beklenir. Bunun için Mustafa Kemal Atatürk’ün öğrencilik yıllarına ait anıları incelemeleri (a) istenir. Mustafa Kemal Atatürk'ün öğrencilik yıllarındaki anılarına örnekler verilir veya bu anılarla ilgili video, animasyon gibi eğitsel içerikler izletilerek konu ile ilgili çıkarım yapmaları istenir (OB4.2). Öğrencilerden Mustafa Kemal Atatürk’ün öğrencilik yıllarına ait anılarını ifade etmeleri (b) beklenir. Atatürk’ün öğrencilik yıllarındaki başarılarından, azimli (D3.1) oluşundan, söz ve davranışlarını açıkça ifade etmesinden, güvenilir bir öğrenci (D6.2) olduğundan bahsetmeleri istenir. Bunun için öğrencilerden içeriklerde verilen anılardan birini resim çizme, şiir yazma, canlandırma gibi etkinliklerle yorumlamaları istenir (E2.1). Öğretmen tarafından oluşturulan kontrol listesi ile öğrencilerin ürünleri değerlendirilebilir. Bu form öğrencilerin portfolyolarına dâhil edilir.
HB.2.4.4
Öğrencilerden millî gün ve bayramların önemini yorumlayabilmeleri (KB2.14) beklenir. Millî gün ve bayramlara ilişkin deneyimlerini paylaşmaları (a) istenir. 15 Temmuz Demokrasi ve Millî Birlik Günü'nün millî gün olduğu; millî bayramlarımızın ise 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı, 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı, 19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı ile 30 Ağustos Zafer Bayramı olduğu belirtilir. Konu ile ilgili deneyimlerini anlatmaları veya gösterim, canlandırma gibi tekniklerle sunmaları sağlanır. Millî gün ve bayramların önemini ifade etmeleri (b) beklenir. Millî gün ve bayramların kültürel mirasımız olduğu ve ona değer vermenin önemli olduğu (D14.3), millî birlik ve beraberliği güçlendirmeye katkı sağladığı vurgulanır. Öğrencilerin millî gün ve bayramların önemini anlamalarını sağlamak için (D19.2) kültürümüzü yansıtan kutlamalar ve törenler ile ilgili video, kısa film, animasyon, hikâye ya da şiirler sunulur. Öğrencilerden millî gün ve bayramların önemine ilişkin şiir, şarkı, resim, afiş gibi özgün bir ürün oluşturmaları istenir (OB1.3). Öğrencilerin hazırladıkları ürünler portfolyolarına dâhil edilir.
HB.2.4.5
Öğrencilerden dinî gün ve bayramların önemini yorumlayabilmeleri (KB2.14) beklenir. Dinî gün ve bayramlara ilişkin deneyimlerini paylaşmaları (a) istenir. Dinî günlerimizin Mevlit Kandili, Regaip Kandili, Miraç Kandili, Berat Kandili, Kadir Gecesi ve Aşure Günü olduğu; Ramazan ve Kurban Bayramı’nın ise dinî bayramlarımız olduğu belirtilir. Konu ile ilgili deneyimlerini anlatmaları veya rol oynama, canlandırma gibi tekniklerle sunmaları sağlanır. Dinî gün ve bayramların önemini ifade etmeleri (b) beklenir. Dinî gün ve bayramların; millî değerlerimiz olduğu ve insanların birbirlerini ziyaret ettikleri, misafirlerine ikramlarda bulundukları (D15.5) önemli ve özel günler olduğu üzerinde durulur. Bu günlerin coşkuyla kutlandığını vurgulayan (D19.2) görsel, video, kısa film, animasyon, hikâye, şiir gibi içeriklere yer verilir. Dinî gün ve bayramların millî ve manevi değerlerimiz olduğu vurgulanarak öğrencilerden bu günlere saygı duymaları beklenir (D14.3). Öğrencilerden dinî gün ve bayramların önemine ilişkin şiir, resim, afiş gibi özgün bir ürün oluşturmaları istenir (OB1.3). Öğrencilerin hazırladıkları ürünler portfolyolarına dâhil edilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden yakın çevresinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzelliklere ilişkin araştırma yapmaları, imkânlar dâhilinde ulaşabilecekleri bu mekânları aile büyükleri eşliğinde gezmeleri ve bu gezilerden edindikleri deneyimleri arkadaşları ile paylaşmaları istenebilir.Yaşadığı yerin yönetim birimleri ile ilgili kavram haritası oluşturmaları istenebilir. Ayrıca imkânlar dâhilinde ulaşabilecekleri bu mekânlara aile büyükleri eşliğinde ziyaret gerçekleştirerek yapılan çalışmalarla ilgili bilgi edinmeleri istenebilir.
Mustafa Kemal Atatürk’ün öğrencilik anılarına, millî gün ve bayramlar ile dinî gün ve bayramların önemine ilişkin bir senaryo yazmaları ve bu senaryoları sunmaları istenebilir.
Öğrencilerden yakın çevresinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzellikler ile ilgili resim yapmaları istenebilir. Öğrencilere yaşadığı yerin yönetim birimleri ile ilgili kavram haritası sunulabilir ve incelemeleri istenebilir. Öğrencilerden Mustafa Kemal Atatürk’ün öğrencilik anıları, millî gün ve bayramlar ile dinî gün ve bayramların önemi hakkında düşüncelerini ifade etmeleri istenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB1. Temel Beceriler, KB2.4. Çözümleme, KB2.6. Bilgi Toplama, KB2.15. Yansıtma
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D3. Çalışkanlık, D5. Duyarlılık, D17. Tasarruf, D19. Vatanseverlik
OB2. Dijital Okuryazarlık, OB4. Görsel Okuryazarlık, OB8. Sürdürülebilirlik Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.2.5.1. Hava olayları ve mevsimler arasındaki ilişkiyi çözümleyebilme
a) Hava olaylarının özelliklerini belirler.
b) Mevsimlerin özelliklerini belirler.
c) Hava olayları ve mevsimler arasındaki ilişkiyi belirler.
HB.2.5.2. Doğadan yararlanarak yönünü belirleyebilme
HB.2.5.3. Afetlere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin bilgi toplayabilme
a) Afetlere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin bilgileri bulur.
b) Afetlere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin bilgileri kaydeder.
HB.2.5.4. Kaynakları tasarruflu kullanmanın önemini değerlendirebilme
a) Kaynakları kullanırken davranışlarını gözden geçirir.
b) Kaynakları tasarruflu kullanmaya yönelik çıkarımlarda bulunur.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Hava Olayları ve Mevsimler
Doğadan Yararlanarak Yön Bulma
Afetlere Karşı Alınacak Önlemler
Kaynakları Tasarruflu Kullanma
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; gözlem formu, tablo, resimli grafik, çalışma yaprağı, kontrol listesi, drama, canlandırma, yapılandırılmış röportaj, öz değerlendirme formu araçları kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerin hazırlayacakları mevsim şeridi ise dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir.
Sınıf içi proje görevi olarak öğrencilerden afetler hakkında edinilen bilgilerin yer aldığı afiş, poster gibi ürünler hazırlamaları istenebilir. Konu ile ilgili araştırma yapmaları, ihtiyaç duyacağı materyalleri belirlemeleri ve bir planlama yaparak ürünlerini oluşturmaları istenebilir. Oluşturdukları ürünleri sınıfta sergilemeleri veya sunmaları beklenebilir. Ürünler bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin hava olaylarına ilişkin gözlemleri olduğu kabul edilmektedir.
Güneş ile ilgili ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Deprem, sel, yangın, heyelan, çığ gibi afetlerle ilgili ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Geri dönüşüme ilişkin ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Doğayı ve yaşadıkları çevreyi daha yakından tanımaya, afetlere karşı farkındalık oluşturmaya, yön bulma becerilerinin güçlendirilmesine, kaynakların tasarruflu kullanımına yönelik öğrencilere aşağıdakilere benzer sorular sorulabilir:
• En çok hangi mevsimi seviyorsunuz? Neden?
• Güneş hangi yönden doğar, hangi yönden batar?
• “Önlem almak hayat kurtarır.” sözü size ne ifade ediyor?
• Su ve elektrik gibi kaynaklar sınırsız mıdır?
Öğrencilere hava olayları ile ilgili gözlemlerine yönelik sorular sorulur.
Öğrencilerin doğadan yararlanarak yön bulma konusuna ilişkin Güneş’in gökyüzündeki konumunu gözlemlemeleri sağlanır.
Öğrencilere afetlerle ilgili ön bilgileri hatırlatılarak afet tatbikatlarında nasıl davrandıkları ve neler hissettikleri hakkında fikirleri sorulur.
Öğrencilerin evlerinde elektrik ve su kullanırken nelere dikkat ettikleri üzerinde durulur.
HB.2.5.1
Öğrencilerden hava olayları ve mevsimler arasındaki ilişkiyi çözümleyebilmeleri (KB2.4) istenir. Öğrencilerin hava olayları (a) ve mevsimlerin (b) özelliklerini belirlemeleri beklenir. Konu ile ilgili görsel, belgesel, kısa film gibi eğitici içeriklerden yararlanılır (OB4.2). Sunulan içeriklerden yola çıkarak mevsimlerin özelliklerini anlatmaları istenir (OB2.1). Öğrenciler konuya ilişkin soru sormaları için teşvik edilir (E3.8). Okulun yakın çevresine eğitsel gezi düzenlenerek öğrencilerin gözlem yapmaları sağlanır. Hava olayları ve mevsimler arasındaki ilişkiyi belirlemeleri (c) istenir. Öğrencilerden belirli bir saat, gün veya haftada hava durumu, sıcaklık, bulutluluk gibi hava olaylarına ait gözlem defteri veya günlük tutmaları istenir. Gözlem verilerini hava olayları için yağışlı, güneşli, rüzgârlı; mevsimler için kış, ilkbahar, yaz, sonbahar gibi belirli kriterlere göre incelemeleri beklenir. Bu süreçte çevrelerindeki doğa olaylarını daha iyi anlamaları için öğrenciler araştırmacı ve sorgulayıcı olmaya teşvik edilir (D3.3). Öğrencilerden topladıkları verilerden hareketle sınıftaki arkadaşlarıyla mevsim şeridi, tablo, çizelge, nesne grafiği gibi bir ürün oluşturmaları istenir. Hava olayları ile ilgili tablo, resimli grafik gibi ürünler hazırlamaları beklenir. Süreç; eşleştirmeli, doğru-yanlış, kısa cevaplı gibi maddelerden oluşan bir çalışma yaprağı ile değerlendirilebilir. Çalışma yaprakları öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
HB 2.5.2
Öğrencilerden doğadan yararlanarak yönünü belirleyebilmeleri (KB1) istenir. Nesnelerin konumuna göre ana yönleri fark etmeleri beklenir. Öğrencilere sınıfta veya okul bahçesinde nesnelerin konumuna dikkat ederek gözlem yapma görevi verilir. Sınıfta bir nesnenin yerini belirlemeleri ve bu nesnenin hangi yönde olduğunu ifade etmeleri için ana yönleri gösteren okların olduğu tabelalar sunularak öğrencilere rehberlik yapılır (E1.1), (OB4.2). Nesnelerin hangi yönde olduğunu belirlemeleri için küçük gruplar hâlinde çalışarak yön oku ve nesne eşleştirmesi görevi ile ana yönleri kavrama fırsatı verilir (SDB2.2, SDB2.2.SB1). Öğrencilerden doğadaki özelliklerin yön belirleme ile ilişkisini incelemeleri istenir. Fikir taraması, beyin fırtınası, konuşma halkası gibi tartışma tekniklerinden yararlanılarak Güneş’in konumu, yosun, karınca yuvası, Kutup Yıldızı gibi doğadaki özelliklerin yön belirleme ile ilişkisine dikkat çekilir. Öğrencilerin doğru ve güvenilir bilgiye ulaşma yollarını öğrenmeleri, çeşitli fikir ve yeni bilgilere açık (D3.3) olmaları üzerinde durulur. Bu süreçte görsel-işitsel materyaller sunularak öğrencilerin merak duymaları ve soru sormaları teşvik edilir (SDB2.1, SDB2.1.SB2 (E3.8).Öğrencilerin çevrelerini kapsamlı bir şekilde değerlendirmeleri ve doğadan yararlanarak yönlerini belirlemeleri sağlanır (E1.5). Konu ile ilgili eğitsel oyunlardan yararlanılarak öğrencilerin yön bulma becerilerini geliştirmeleri sağlanır. Sınıfta veya okul bahçesinde bir parkur oluşturularak öğrencilere belirli bir nesnenin bulunduğu yöne doğru yürüme görevi verilir. Güneş’in konumuna göre nesnelerin gölgelerinin düştüğü yön belirlenir. Bu oyunlar, öğrencilerin eğlenirken öğrenmelerine ve yön bulma becerilerini geliştirmelerine yardımcı olur (E2.5). Süreç boyunca gözlem formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir. Bu form bir kontrol listesi şeklinde düzenlenebilir ve tüm öğrenciler için bir liste hazırlanabilir.
HB.2.5.3
Öğrencilerden deprem, sel, yangın, heyelan, çığ gibi afetlere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin bilgi toplayabilmeleri (KB2.6) beklenir. Öğrencilerin afetlere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin bilgileri bulmaları (a) istenir. Bunun için öğrencilere film, video, animasyon, infografik gibi eğitici içerikler sunulur. Tehlike avı, imdat yarışı gibi etkinlikler yaptırılır. Bu süreçte öğrencilerin afetlere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin soru sormaları (E3.8) sağlanır. Öğrencilerden afet ve acil durum çantası, acil durum bilgi kartı hazırlamaları istenir (D5.3). Öğrencilerin afetlere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin bilgileri kaydetmeleri (b) beklenir. Bu aşamada öğrencilerden konuya ilişkin edinilen bilgilerin yer aldığı afiş, broşür gibi ürünler hazırlamaları istenir. Süreç; eşleştirmeli, doğru-yanlış, kısa cevaplı gibi maddelerden oluşan bir çalışma yaprağı ile değerlendirilebilir. Çalışma yaprakları öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
HB.2.5.4
Öğrencilerden kaynakları tasarruflu kullanmanın önemini değerlendirebilmeleri (KB2.15) beklenir. Evde ve okulda kaynakları kullanırken davranışlarını gözden geçirmeleri (a) istenir. Bu aşamada elektrik, su gibi kaynakların kullanımıyla ilgili soru-cevap, tek cümlelik özetler, bir dakikalık denemeler gibi tartışma teknikleri kullanılır. Kaynakları ihtiyaçları ölçüsünde kullanmanın önemine değinilerek kaynakların sınırsız olmadığına dikkat çekilir. Öğrencilere kaynakların tasarruflu kullanımı ile ilgili yapılandırılmış röportaj, gözlem yapma gibi görevler verilir. Öğrencilerden bu süreçte hangi kaynakların kullanıldığını not almaları istenir. (E2.2). Kaynakları tasarruflu kullanmaya yönelik çıkarımlarda bulunmaları (b) beklenir. Bu aşamada kaynakların tasarruflu kullanımına yönelik drama, canlandırma gibi etkinlikler gerçekleştirilir. Öğrencilerin kaynakları tasarruflu kullanarak israftan kaçınmaları (E1.4) ve israfın olası zararlarını fark etmeleri (D17.2) beklenir. Kaynak tasarrufuna yönelik plan yapmaları (D17.1) istenebilir. Kaynakları etkili şekilde kullanarak ailesine ve arkadaşlarına örnek olarak sahip olduklarının değerini (D17.3) bilmeleri sağlanır. Ülke varlıklarına sahip çıkmaları (D19.3) beklenir (OB8.1), (SDB3.3, SDB3.3.SB5). Ayrıca konu ile ilgili hikâye, örnek olay gibi metinlerden yola çıkılarak kaynakların tasarruflu kullanılması ile ilgili grup çalışmaları yapılır. Gruplar, tasarrufu teşvik eden poster, afiş gibi ürünler hazırlar ve sunar. (SDB2.2, SDB2.2.SB1). Ürünler, öğrenci portfolyosuna dâhil edilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden hava olayları ve mevsimlerin özellikleri ile ilgili resimli bilgi kartları hazırlamaları istenebilir.
Doğada yön bulma konusu ile ilgili kısa bir hikâye yazmaları istenebilir.
Afetlere karşı alınabilecek önlemlere ilişkin broşür hazırlayıp okul arkadaşlarına dağıtmaları istenebilir.
Kaynakların tasarruflu kullanımına yönelik araştırma yapmaları ve araştırma sonuçlarını vatanseverlik kavramı ile ilişkilendirerek sunmaları istenebilir.
Öğrencilerden hava olayları ve mevsimlerin özellikleri ile ilgili resim yapmaları istenebilir.
Öğrencilere doğadan yararlanarak yön bulmayla ilgili eğitici dijital oyunlar oynatılabilir.
Öğrencilerin afetlerle ilgili resimlere yönelik düşüncelerini ifade etmeleri sağlanabilir.
Öğrencilerden atık malzemelerden özgün ürünler oluşturmaları istenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB1. Temel Beceriler, KB2.7. Karşılaştırma
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D3. Çalışkanlık, D7. Estetik, D11. Özgürlük, D15. Sevgi
OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB9. Sanat Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.2.6.1. Bilim insanlarının bilime katkılarına yönelik verilen kaynaklardan bilgi toplayabilme
a) Bilim insanlarının bilime katkılarına yönelik bilgileri bulur.b) Bilim insanlarının bilime katkılarına yönelik bilgileri kaydeder.
HB.2.6.2. Günlük yaşamda kullanılan teknolojik bir ürünün zaman içerisindeki değişimini karşılaştırabilme
a) Teknolojik bir ürünün zaman içindeki değişimini belirler.
b) Teknolojik bir ürünün zaman içindeki değişiminin benzer ve farklı yönlerini listeler.
HB.2.6.3. Sanatın günlük yaşamdaki yerini belirleyebilme
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Bilim İnsanlarının Bilime Katkıları
Teknolojik Ürünlerin Zaman İçerisindeki Değişimi
Sanatın Günlük Yaşamdaki Yeri
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; akran değerlendirme ve öz değerlendirme formu, performans görevi ile değerlendirilebilir. Öğrencilerin hazırlayacakları tablo ve çizelgeler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir.
Öğrencilerden sınıf içi performans görevi olarak konu ile ilgili teknolojik bir ürünün zaman içindeki değişimini gösterebilecekleri bir ürün oluşturmaları istenebilir. Ürünün değerlendirilmesinde söz konusu ürünün zaman içindeki değişimini gösteren görsellerin kullanılmış olması, zaman içindeki değişimin benzerlik ve farklılıkların vurgulanmış olması gibi kriterleri içeren dereceli puanlama anahtarı kullanılabilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin bilim ve teknoloji hakkında temel düzeyde bilgiye sahip oldukları ve bazı teknolojik ürünleri kullandıkları kabul edilmektedir.
Resim, müzik gibi sanatsal çalışmaları bildikleri ve bunlara katıldıkları kabul edilmektedir.
Sanat dallarına ilişkin ön bilgilere sahip oldukları kabul edilmektedir.
Öğrencilere bilime, teknolojik ürünlere ve sanata ilişkin aşağıdaki sorular sorulabilir:
• Bilimle ilgili merak ettikleriniz nelerdir?
• Kullandığımız teknolojik ürünlerin tasarım ve özelliklerinin zamanla değişmesi hakkında ne düşünüyorsunuz?
• Günlük yaşamda karşılaştığınız sanat eserleri nelerdir?
Öğrencilerden bilim insanlarına, kullandıkları teknolojik bir ürünün geçmişte nasıl olduğuna ve çeşitli sanat dallarından sanatçılara ilişkin örnekler vermeleri istenir.
Bilimin ve sanatın günlük hayattaki yerine ilişkin gazete haberleri incelenir.
HB.2.6.1
Öğrencilerden bilim insanlarının bilime katkılarına yönelik verilen kaynaklardan bilgi toplayabilmeleri (SBAB2, SBAB2.2.SB1, SBAB2.2.SB3) beklenir. Bilim insanları ve eserlerine yönelik kaynaklardan bilgileri bulmaları (a) istenir. Ali Kuşçu, Uluğ Bey, El-Cezerî, Jale İnan, Alper Gezeravcı, Vecihi Hürkuş, Afet İnan, Engin Arık, Fuat Sezgin, Cahit Arf, Halil İnalcık, Albert Einstein (Albırt Aynştayn), Marie Curie (Mery Köri), Thomas Edison (Tamıs Edison), Alexander Graham Bell (Aleksandır Grahem Bel) gibi bilim insanlarının bilime katkılarına yönelik bilgilendirici metin, animasyon, belgesel, video gibi eğitici içerikler öğrencilere sunulur. Öğrencilerden bilim insanlarının sahip oldukları hangi özelliklerinin ve değerlerinin bu başarıları beraberinde getirdiğine yönelik araştırma yapmaları istenir (D3.3). Bilim insanlarının özelliklerinden azimli, kararlı (D3.1, D11.2), planlı olmaları, zamanı doğru şekilde kullanmaları (D3.2), doğru ve güvenilir bilgiyi ayırt etmeleri, üretken ve öz denetim sahibi olmaları üzerinde durulur. Öğrencilerden verilen kaynaklardan yararlanarak konu ile ilgili bilgi toplamaları istenir (OB1.2), (E1.5). Öğrencilerin bilim insanlarının bilime katkılarına yönelik bilgileri kaydetmeleri (b) beklenir. Bunun için 5N1K, öğrenme galerisi gibi teknikler kullanılarak öğrencilerin bilim insanlarının bilime katkılarına yönelik çıkarım yapmaları sağlanır. Bilim insanlarının ülkelerin gelişimine katkıda bulunmalarının değerini (D15.2) bilmeleri üzerinde durulur. Öğrencilerden konu ile ilgili topladıkları bilgileri kullanarak poster, sunum gibi bir ürün oluşturmaları istenir. Ürünler, ürün değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.
HB.2.6.2
Öğrencilerden günlük yaşamda kullanılan teknolojik bir ürünün zaman içindeki değişimini karşılaştırabilmeleri (KB2.7) istenir. Teknolojik bir ürünün zaman içindeki değişimini belirlemeleri (a) beklenir. Bunun için sınıfa geçmiş zamanlarda kullanılmış teknolojik araçlara yönelik örnekler sunularak bu ürünlerin zaman içindeki değişimi üzerinde durulur. Öğrencilere bilimsel gelişim için merak duygusunu kullanarak bu duygunun peşinden gitmeleri gerektiği (D3.3) vurgulanır. Ülkemizin geleceği için büyük önem taşıyan yerli ve millî teknolojilerimize örnekler verilir. Öğrencilerin bu gelişmelere yönelik düzenlenen sosyal sorumluluk ve toplum hizmeti çalışmalarında aktif görev almaya istekli (D3.4) olmaları beklenir. Bu çalışmalarda görev almanın ülkenin geleceğine sağlayacağı katkılar üzerinde durulur. Öğrencilerden teknolojik bir ürünün zaman içindeki değişiminin benzer ve farklı yönlerini listelemeleri (b) istenir. Bu süreçte örnek olarak sunulan teknolojik ürünlerden birinin geçmişten günümüze değişim sürecinde benzer ve farklı olan özelliklerini tablo, çizelge, zaman kapsülü gibi tekniklerle listelemeleri istenir. Ürünler, dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir ve öğrencilerin portfolyolarına dâhil edilir.
HB.2.6.3
Öğrencilerden sanatın günlük yaşamdaki yerini belirleyebilmeleri (KB1) istenir. Sanatın günlük yaşamdaki yerini incelemeleri beklenir. Bunun için geçmişten günümüze kültürümüzü yansıtan edebiyat, müzik, resim, ebru, tiyatro, sinema gibi farklı sanat dallarına yönelik görsel içerikli materyaller sunulur (OB9.1). Beyin fırtınası, sınıf korosu, tek cümlelik özetler gibi teknikler kullanarak günlük yaşamlarındaki sanat unsurlarını listelemeleri sağlanır. Öğrencilerden sanatın günlük yaşamdaki yerini ifade etmeleri beklenir. Bir sanat eserini incelerken, tiyatro izlerken, müzik dinlerken hissettikleri duyguları ve sanata yönelik düşüncelerini ifade etmeleri istenir (D7.1). Bir kuş sesindeki melodi, bir damlanın oluşturduğu desen gibi sanatın günlük yaşamdaki yansımalarına örnekler vermeleri beklenir. Konu ile ilgili duygu ve düşüncelerini içeren şiir, hikâye, resim veya ritim çalışmaları gibi etkinlikler yapmaları istenir. Süreç, yapılandırılmış grid ile değerlendirilebilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerin ilgi duydukları bilim dallarına ilişkin araştırma yapmaları sağlanabilir. Bilim insanları ve buluşlarına yönelik kutu oyunları tasarlamaları istenebilir.
Öğrencilerden teknolojik bir ürünün değişim veya gelişim sürecini araştırarak sunmaları istenebilir.
Öğrencilerden bilim insanlarının bilime katkılarını sözlü olarak ifade etmeleri istenebilir.
Günlük yaşamında kullandığı teknolojik bir ürünün zaman içindeki değişimini gösteren görselleri sıraya koymaları istenebilir.
Öğrencilerden sanatın günlük yaşamdaki yerini ifade eden bir şarkı söylemeleri istenebilir.
3 Öğretim Programı Unsurları
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB1. Temel Beceriler
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D1. Adalet, D3. Çalışkanlık, D4. Dostluk, D10. Mütevazılık, D11. Özgürlük, D12. Sabır, D14. Saygı, D16. Sorumluluk, D19. Vatanseverlik, D20. Yardımseverlik
OB6. Vatandaşlık Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.3.1.1. Kendini geliştirmek istediği alana ilişkin plan yapabilme
a) Kendini geliştirmek istediği bir alanı belirler.
b) Belirlediği alana ilişkin benzer deneyimleri inceler.
c) Kendini geliştirmek istediği alana ilişkin yapılması gerekenlerle ilgili kısa ve uzun vadeli planlarını belirler.
HB.3.1.2. Okuldaki hak ve sorumluluklarına uygun davranabilme
HB.3.1.3. Çocuk haklarını tanıtmak için fikirlerini eyleme dönüştürebilme
a) Çocuk haklarını tanıtmak için farkındalık projeleri geliştirir.
b) Çocuk haklarını tanıtmak için farkındalık projelerini paylaşır.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Kişisel Gelişim
Okuldaki Hak ve Sorumluluklar
Çocuk Hakları
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; öz değerlendirme formu, gözlem formu, akran değerlendirme formu, portfolyo, yapılandırılmış röportaj ve görüşme araçları kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerden istenen kişisel gelişim günlüğü, hedef-zaman çizelgesi gibi ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir. Öğrencilerden çocuk haklarını tanıtmak için farkındalık projeleri geliştirmeleri istenebilir. Öğrencilerden proje tanıtım metni yazmaları ve projelerini sunmaları istenebilir. Proje çalışmaları ürün değerlendirme formu kullanılarak dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin güçlü ve gelişime açık olduğu yönlerinin farkında oldukları kabul edilmektedir.
Öğrencilerin ailede üzerine düşen görev ve sorumluluklarını bildikleri kabul edilmektedir.
Öğrencilere kendilerini geliştirmek istedikleri alana ilişkin plan yapmaları ve okuldaki hak ve sorumluluklarına uygun davranmaları ile ilgili aşağıdakilere benzer etkinlikler uygulanabilir:
• Öğrencilerden güçlü ve gelişime açık olduğu alanları listelemeleri istenebilir.
• Okuldaki görev ve sorumluluklarını öğrenme günlüğüne yazmaları istenebilir.
Öğrencilerden gelecekle ilgili hayallerini paylaşmaları istenir. Öğrencilere grup etkinliklerinde iş birliği yaparken nelere dikkat ettiklerine ilişkin sorular sorulur.
Öğrencilere okuldaki hak ve sorumluluklarının neler olduğu sorulur.
HB.3.1.1
Öğrencilerden kendilerini geliştirmek istedikleri alana ilişkin plan yapabilmeleri (SBAB5, SBAB5.3.SB1, SBAB5.3.SB2, SBAB5.3.SB3) beklenir. Kendilerini geliştirmek istedikleri bir alan belirlemeleri (a) sağlanır. Konu ile ilgili öz değerlendirme formu kullanarak hangi alanlarda kendilerini geliştirmek istediklerini belirlemeleri istenir (E1.4). Öğrencilerden belirlediği alana ilişkin benzer deneyimleri incelemeleri (b) beklenir. Alanında tanınmış, tarihe geçmiş bilim insanı, sporcu, sanatçı gibi kişilerin başarı öykülerini araştırmaları istenir. Öğrencilerden başarı öykülerini araştırırken bu kişilerin başarılı olmalarında etkili olan, kararlı olmak (D11.2), kendi özelliklerini ve ihtiyaçlarını önemsemek, zayıf ve güçlü yönlerinin farkında olmak (D10.1) gibi davranışlar üzerinde durmaları beklenir. Öğrencilerden bu kişilerin emeklerine, başarılarına ve süreçteki fedâkarlıklarına yönelik (D14.3, D19.2) düşüncelerini belirtmeleri istenir. Benzer deneyimlerden yola çıkarak kendilerini geliştirmek istedikleri alana ilişkin yapmaları gerekenlerle ilgili kısa ve uzun vadeli planlar belirlemeleri (c) beklenir. Bu aşamada beyin fırtınası, fikir taraması gibi teknikler kullanılır. Öğrencilerden ürettikleri fikirlerden oluşan (E3.11) kişisel gelişim günlüğü, hedef-zaman çizelgesi gibi planlama yapabileceği bir ürün hazırlamaları istenir. Ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.3.1.2
Öğrencilerden okuldaki hak ve sorumluluklarına uygun davranabilmeleri (KB1) beklenir. Öğrencilerden okuldaki hak ve sorumluluklarını fark etmeleri istenir. Bunun için beyin fırtınası, görüş geliştirme gibi tekniklerle öğrencilerin konu ile ilgili görüşlerini paylaşmaları teşvik edilir (SDB2.1, SDB2.1.SB2). Öğrencilerin okuldaki hak ve sorumluluklarına ilişkin sormak istediklerini (E3.8) yapılandırılmış röportaj, görüşme gibi yöntemlerle öğretmen ya da okul yöneticilerine sormaları istenir. Grup çalışması yaparak elde ettikleri bilgilerle okuldaki hak ve sorumluluklarına ilişkin bir liste hazırlamaları sağlanır. Bu süreçte haklarını bilip korumanın (D1.1), sorumluluklarını yerine getirmenin (D16.2) her bireyin görevi olduğu üzerinde durulur (OB6). Öğrencilerin okuldaki hak ve sorumluluklarına uygun davranışlar sergilemeleri beklenir. Öğrencilerden okulda uygulamak istedikleri bir proje için öneri sunmalarına ve sosyal etkinliklerle ilgili isteklerini ifade etmelerine yönelik çalışmalar yapılır. Öğrencilerin bu proje ve sosyal etkinlik çalışmalarında görev ve sorumluluklarını yerine getirmeleri istenir. Öğrencilerin okuldaki hak ve sorumluluklarına uygun davranışları içeren günlük, haftalık vb. çizelgeler öğretmen tarafından hazırlanabilir ve öğrencilerin bu çizelgeleri doldurmaları istenebilir. Ayrıca öğrencilerden konu ile ilgili kendi davranışlarını öz değerlendirme formuyla değerlendirmeleri de istenebilir.
HB.3.1.3
Öğrencilerden çocuk haklarını tanıtmak için fikirlerini eyleme dönüştürebilmeleri (SBAB5, SBAB5.5.SB1, SBAB5.5.SB2) beklenir. Çocuk haklarını tanıtmak için farkındalık projeleri geliştirmeleri (a) istenir. Öğrencilere Çocuk Haklarına Dair Sözleşme’de yer alan haklara yönelik örnekler sunulur (OB6.3). Öğrencilere sahip oldukları haklara ilişkin görüş geliştirme, fikir paylaşma, öğrenme halkası gibi tekniklerle çeşitli etkinlikler yaptırılır. Küçük gruplar oluşturularak konu ile ilgili farkındalık projesi hazırlama görevi verilir. Öğrencilerin görev paylaşımı yapmaları (SDB2.2, SDB2.2.SB1) istenir. Bu süreçte öğrencilerden düşüncelerini arkadaşlarıyla açık bir şekilde (E3.5) paylaşmaları (SDB2.2, SDB2.2.SB2), farklı düşünceler üzerinde uzlaşmaları beklenir (SDB2.2, SDB2.2.SB3). Bunun gibi süreçlerde öğrencilerin sorumluluk almaları (E2.2), kendilerini ifade ederken duygu, düşünce ve davranışlarında kontrollü olmaları (D12.2) üzerinde durulur. Öğrencilerden görev paylaşımına uygun olarak görevlerini yerine getirmeleri (D3.4, D16.3) istenir. Süreç boyunca grup çalışmasında yardımlaşmanın (D4.1) ve dayanışmanın (D20.2) önemine vurgu yapılır (SDB2.2, SDB2.2.SB4). Öğrencilerden çocuk haklarını tanıtmak için geliştirdikleri farkındalık projelerini paylaşmaları (b) beklenir. Proje tanıtım metni yazmaları ve projelerini sunmaları istenir. Öğrencilerin proje çalışmaları dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden kendilerini geliştirebilmek için araştırma yapmaları istenebilir. Gelecek yaşamlarına yönelik hayalleri ile ilgili bir sunum hazırlamaları istenebilir.
Öğrencilerden okuldaki hak ve sorumluluklarına ilişkin sunum, duyuru bülteni gibi özgün bir ürün oluşturmaları istenebilir.
Öğrencilerden kendilerini geliştirebilmek için hayallerine ilişkin resim yapmaları istenebilir.
Okuldan beklentilerine ilişkin alternatif görüşlerini yansıtabilecekleri bir istek kutusu hazırlamaları istenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB2.8. Sorgulama, KB2.20. Sentezleme
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme)
D8. Mahremiyet, D13. Sağlıklı Yaşam, D16. Sorumluluk, D18. Temizlik
OB4. Görsel Okuryazarlık
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.3.2.1. Sağlığını korumaya yönelik davranışlarını düzenleyebilme
a) Sağlığını korumaya yönelik davranışları fark eder.
b) Sağlığını korumak için uygun olmayan davranışlarında değişiklik yapar.
HB.3.2.2. Güvenliğini tehdit eden bir durumla karşılaştığında yapması gerekenleri sorgulayabilme
a) Güvenliğini tehdit eden durumları belirler.
b) Güvenliğini tehdit eden bir durumla karşılaştığında yapması gerekenler hakkında soru sorar.
c) Güvenliğini tehdit eden bir durumla karşılaştığında yapması gerekenler hakkında bilgi toplar.
ç) Güvenliğini tehdit eden bir durumla karşılaştığında yapması gerekenler hakkında çıkarım yapar.
HB.3.2.3. Trafik kurallarına uymanın önemine ilişkin özgün ürünler oluşturabilme
a) Trafik kurallarına uymanın önemini belirler.
b) Trafik kurallarına uyma ile güvenliği arasında ilişki kurar.
c) Trafik kurallarına uymanın önemine ilişkin özgün bir ürün oluşturur.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Sağlığı Koruma
Güvenliği Tehdit Eden Durumlar
Trafik Kuralları
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; gösteri, rol oynama, yapılandırılmış röportaj, görüşme gibi teknikler kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerden istenen afiş, broşür, özgün bir metin ve slogan yazma gibi ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir.
Öğrencilerden sınıf içi performans görevi olarak sağlığını korumanın önemine yönelik hikâye, şiir, şarkı gibi özgün bir ürün oluşturmaları istenebilir. Ürününü oluşturabilmek için ihtiyaç duyacağı materyalleri belirlemeleri ve bu materyalleri getirmeleri istenebilir. Öğrencilerden oluşturdukları ürünleri sınıfta sergilemeleri veya sunmaları istenebilir.
Ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin sağlıklı büyüme ve gelişme, yüz yüze ve çevrim içi ortamlarda kişisel alan sınırlarını koruma ve temel trafik işaret levhaları ile ilgili ön bilgilerinin olduğu kabul edilmektedir.
Sağlıklı büyüme ve gelişme ile alışkanlıkları arasındaki ilişkiyi içeren kısa cevaplı maddelerin olduğu çalışma kâğıdı yaptırılabilir.
Öğrencilerden yüz yüze ve çevrim içi ortamlarda kişisel alan sınırları ile ilgili üç doğru ve bir yanlış gibi teknikler kullanarak bildiklerini paylaşmaları istenebilir.
Öğrencilerden sağlığını koruma, kendini güvende hissettiği durumlar ve trafik kurallarının önemi ile ilgili örnekler vermeleri istenir.
“Temel trafik işaret levhaları ve trafik kurallarının olmadığı bir ortamda neler olabilir?” sorusundan yola çıkarak beyin fırtınası tekniği uygulanır.
HB.3.2.1
Öğrencilerden sağlığını korumaya yönelik davranışlarını düzenleyebilmeleri (SDB1.2, SDB1.2.SB1, SDB1.2.SB3) beklenir. Sağlığını korumaya yönelik olan davranışlarını fark etmeleri (a) istenir. Bunun için öğrencilere konuya ilişkin örneklerin yer aldığı görsel, animasyon, karikatür, video gibi eğitici içerikler sunulur (OB4). Öğrencilerden sunulan içerikler hakkında fikirlerini paylaşmaları ve sağlığını koruma ile ilgili davranışlarını değerlendirmeleri istenir (E1.4). Bunun için günlük tutma gibi etkinlikler yaptırılır (D16.3). Öğrencilerden sağlığını korumak için uygun davranışlar sergilemeleri (b) beklenir. Uyku düzeni, yeterli ve dengeli beslenme, ağız ve diş sağlığı, mevsimine göre giyinme, kişisel bakım ve temizliğe dikkat etme konuları üzerinde durulur (D13.4, D18.2). Bu konular hakkında araştırma yapmaları istenir. Ulaştıkları bilgileri kullanarak hikâye, şiir, şarkı gibi özgün bir ürün hazırlamaları ve ürünlerini sergilemeleri veya sunmaları istenir. Ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.3.2.2
Öğrencilerden güvenliğini tehdit eden bir durumla karşılaştığında yapmaları gerekenleri sorgulayabilmeleri (KB2.8) beklenir. Bunun için akran baskısı, yüz yüze ve çevrim içi ortamlarda kişisel alan ihlali gibi güvenliğini tehdit eden durumları belirlemeleri (a) ve bu durumlarla karşılaştıklarında yapmaları gerekenler hakkında soru sormaları (b) istenir. Öğrencilere konu ile ilgili örnek olay, çalışma yaprağı gibi materyaller sunulur. Verilen örnek olaylar üzerinden beyin fırtınası, büyük grup tartışması gibi teknikler kullanılarak öğrencilerden konu ile ilgili sorular sormaları istenir (E3.10). Öğrencilerden güvenliğini tehdit eden bir durumla karşılaştıklarında yapmaları gerekenler hakkında bilgi toplamaları (c) istenir. Öğrencilere konu ile ilgili kısa film, kamu spotu gibi eğitici materyaller sunulur. Öğrencilerden sunulan materyallerden elde ettikleri bilgileri not etmeleri istenir. Konu ile ilgili bir uzman sınıfa davet edilerek öğrencilere bilgilendirme yapması istenebilir. Öğrencilerden güvenliğini tehdit eden bir durumla karşılaştıklarında yapmaları gerekenler hakkında çıkarımda bulunmaları (ç) beklenir. Öğrencilerden konu ile ilgili elde ettikleri bilgilere dayalı olarak güvenliğini tehdit eden durumlarda yapılması gerekenlere yönelik örnekler sunmaları istenir. Bu aşamada özellikle güvenliğini tehdit eden bir kişi veya durumdan uzaklaşma, yüksek sesle yardım isteme, ailesine haber verme, çevrim içi ortamlarda tanımadığı kişilerle konuşmama gibi davranışlar üzerinde durulur (D8.2, D8.4). Öğrencilerden bu durumları gösteri, rol oynama, pandomim gibi tekniklerle canlandırmaları istenir. Afiş, broşür gibi ürünler hazırlamaları (SDB2.1, SDB2.1.SB2) ve bu ürünleri öğrenme galerisinde sergilemeleri istenir. Ürünlerin değerlendirilmesinde bütüncül dereceli puanlama anahtarı kullanılabilir.
HB.3.2.3
Öğrencilerden trafik kurallarına uymanın önemine ilişkin özgün ürünler oluşturabilmeleri (KB2.20) beklenir. Trafik kurallarına uymanın önemini belirlemeleri (a) istenir. Yakın çevresindeki kişilerle konu ile ilgili yapılandırılmış görüşme, röportaj gibi çalışmalar yapmaları beklenir. Trafik kuralları ile ilgili yazılı veya görsel kaynaklar sunulur. Öğrencilerden trafik kurallarının önemi hakkında işbirlikli öğretim, altı şapkalı düşünme gibi tekniklerle tartışmaları istenir. Öğrencilerin trafik kurallarına uyma ile güvenlik arasında ilişki kurmaları (b) ve trafik kurallarına uymanın önemine ilişkin özgün bir ürün oluşturmaları (c) beklenir. Öğrencilerden toplumsal yaşamı etkileyen (D16.2) trafik kurallarının güvenlik ile ilişkisini anlatan özgün bir metin yazma, slogan oluşturma gibi çalışmalar yapmaları ve bunları paylaşmaları istenir (E3.11). Yapılan çalışmalar dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilerebilir ve öğrencilerin portfolyolarına dâhil edilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden sağlığını koruma ile ilgili araştırma yapmaları ve araştırma raporu hazırlamaları istenebilir.
Trafik kurallarına uyulmadığı takdirde neler olabileceğine ilişkin özgün bir sunum hazırlamaları istenebilir.
Öğrencilerden sağlığını koruma ve güvenliğini tehdit eden durumlar ile ilgili örnekler vermeleri istenebilir.
Öğrenme süreci oyunlaştırılarak trafik kurallarının önemi vurgulanabilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB2.4. Çözümleme, KB2.14. Yorumlama
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D2. Aile Bütünlüğü, D3. Çalışkanlık, D4. Dostluk, D6. Dürüstlük, D9. Merhamet, D11. Özgürlük, D12. Sabır, D16. Sorumluluk, D20. Yardımseverlik
OB3. Finansal Okuryazarlık, OB4. Görsel Okuryazarlık, OB6. Vatandaşlık Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.3.3.1. Aile ve toplum arasındaki ilişkiyi çözümleyebilme
a) Ailenin özelliklerini belirler.
b) Toplumun özelliklerini belirler.
c) Aile ve toplum arasındaki ilişkiyi belirler.
HB.3.3.2. Yardıma ihtiyacı olan bireylerin yaşamını kolaylaştırmak için fikirlerini eyleme dönüştürebilme
a) Yardıma ihtiyacı olan bireylerin yaşamını kolaylaştırmak için farkındalık projeleri geliştirir.
b) Yardıma ihtiyacı olan bireylerin yaşamını kolaylaştırmak için geliştirdiği farkındalık projelerini paylaşır.
HB.3.3.3. Mesleklerin toplumsal yaşamdaki önemini yorumlayabilme
a) Mesleklerin toplumsal yaşamdaki önemine ilişkin verilen örnekleri inceler.
b) Mesleklerin toplumsal yaşamdaki önemine ilişkin yaptığı çıkarımları kendi cümleleri ile ifade eder.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Aile ve Toplum
Yardımlaşma
Toplumsal Yaşamda Meslekler
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; rol oynama, canlandırma, çengel bulmaca, sözcük avı, performans görevi ve portfolyo kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerden hazırlayacakları zincir kavram haritası, kavram ağı, resimli bilgi kartları gibi ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir. Öğrencilere yardıma ihtiyacı olan bireylerin yaşamını kolaylaştırmak için sosyal sorumluluk projesi hazırlama görevi verilebilir. Öğrencilerden proje tanıtım metni yazmaları ve projelerini sunmaları istenebilir. Proje çalışmaları ürün değerlendirme formu kullanılarak dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin ailenin önemi hakkında ön bilgilere sahip oldukları kabul edilmektedir.
Toplumsal yaşamda nezaket ve görgü kurallarına uygun davranışlar sergiledikleri kabul edilmektedir.
Yakın çevresinde üzerine düşen görev ve sorumlulukları günlük yaşamlarına yansıtabildikleri kabul edilmektedir.
Öğrencilere birey, aile ve toplum arasındaki ilişki, meslekler, toplumsal yaşamdaki hak ve sorumluluklar ile ilgili aşağıdakilere benzer sorular sorulabilir:
• Ailenin toplumdaki yeri hakkındaki düşünceleriniz nelerdir?
• Çevrenizde yardıma ihtiyacı olan insanların yaşamlarını kolaylaştırmak için neler yapabilirsiniz?
• Gelecekte hangi meslek alanında çalışmak istersiniz? Neden?
Öğrencilerden aileleri ya da arkadaşları ile katıldıkları tiyatro, sinema gibi sosyal etkinliklerle ilgili deneyimlerini paylaşmaları istenir.
Öğrencilerden ilgi duydukları mesleklere örnekler vermeleri istenir.
HB.3.3.1
Öğrencilerden aile ve toplum arasındaki ilişkiyi çözümleyebilmeleri (KB2.4) beklenir. Ailenin (a) ve toplumun (b) özelliklerini belirlemeleri istenir. Bunun için görseller, eğitici içerikler gibi materyaller kullanılarak öğrencilerin ailenin ve toplumun özelliklerini belirlemeleri sağlanır (OB4.1). Ailenin topluma karşı görev ve sorumluluklarını yerine getirmesi, akrabalık, komşuluk ve mahalle ilişkilerinin, toplum üzerindeki etkisi gibi hususlar üzerinde durulur (D11.3). Öğrencilerden aile ve toplum arasındaki ilişkiyi belirlemeleri (c) beklenir. Aile içinde israftan kaçınmanın, bilinçli tüketici davranışları sergilemenin, vergi vermenin ülke ekonomisine ve toplum düzenine etkileri üzerinde durulur (D16.2), (OB3, OB6). Aile ve aile birliğinin toplumda önemli bir yeri olduğu vurgulanır (D2.1). Bu aşamada zincir kavram haritası, kavram ağı gibi ürünler oluşturmaları istenebilir ve bunlar dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Ürünler, öğrencilerin portfolyolarına dâhil edilir.
HB.3.3.2
Öğrencilerden yardıma ihtiyacı olan bireylerin yaşamını kolaylaştırmak için fikirlerini eyleme dönüştürebilmeleri (SBAB5, SBAB5.5.SB1, SBAB5.5.SB2) beklenir. Yardıma ihtiyacı olan bireylerin yaşamını kolaylaştırmak için farkındalık projeleri geliştirmeleri (a) istenir. Bunun için öğrencilere yardıma ihtiyacı olan yaşlı, özel gereksinimli bireyler vb. ile ilgili şefkatli olma, sabırlı ve anlayışlı davranmaya (D9.2) yönelik örnek olaylar sunulur. Bu aşamada kavram karikatürleri, düşünme deneyleri gibi teknikler kullanılarak konuya dikkat çekilir. Öğrencilerin canlandırma, rol oynama gibi yöntemlerle yardıma ihtiyacı olan bireylerle empati yapmaları sağlanır (E2.1). Öğrencilere konu ile ilgili grup çalışmaları yaptırılarak sosyal sorumluluk projesi hazırlama görevi verilir. Öğrencilerden görev paylaşımı yapmaları (SDB2.2, SDB2.2.SB1) istenir. Düşüncelerini arkadaşlarıyla açık bir şekilde (E3.5) paylaşmaları (SDB2.2, SDB2.2.SB2), farklı düşünceler üzerinde uzlaşmaları beklenir (SDB2.2, SDB2.2.SB3). Bunun gibi süreçlerde öğrencilerin sorumluluk almaları (E2.2), kendilerini ifade ederken duygu, düşünce ve davranışlarında kontrollü olmaları (D12.2) üzerinde durulur. Öğrencilerden görev paylaşımına uygun olarak görevlerini yerine getirmeleri (D3.4, D16.3) istenir. Süreç boyunca grup çalışmasında yardımlaşmanın (D4.1) ve dayanışmanın (D20.2) önemine vurgu yapılır (SDB2.2, SDB2.2.SB4). Öğrencilerden yardıma ihtiyacı olan bireylerin yaşamını kolaylaştırmak için geliştirdikleri farkındalık projelerini paylaşmaları (b) beklenir.Proje tanıtım metni yazmaları ve projelerini sunmaları istenir. Projeler ürün değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.
HB.3.3.3
Öğrencilerden mesleklerin toplumsal yaşamdaki önemini yorumlayabilmeleri (KB2.14) beklenir. Mesleklerin toplumsal yaşamdaki önemine ilişkin verilen örnekleri incelemeleri (a) istenir. Meslekler ile ilgili belgesel, çizgi film gibi eğitici içerikler (OB4) sunularak öğrencilerin çeşitli meslekleri tanımaları sağlanır. Koşullar uygunsa okul-veli iş birliği yapılarak çeşitli meslek sahibi velilerin sınıfa gelmeleri ve mesleklerine ilişkin bilgi vermeleri istenir (D6.1). Öğrencilerin mesleklerin önemine ilişkin merak (E1.1) ettiklerini sormaları teşvik edilir. Öğrencilere rol oynama, canlandırma, 5N1K gibi tekniklerden yararlanılarak mesleklerin önemi ile ilgili etkinlikler yaptırılır. Öğrencilerden mesleklerin toplumsal yaşamdaki önemine ilişkin yaptığı çıkarımları kendi cümleleri ile ifade etmeleri (b) beklenir. Öğrencilerden konu ile ilgili resimli bilgi kartları hazırlamaları ve projelerini sunmaları istenir. Süreç, gözlem formu ile değerlendirilebilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden gelecekteki mesleklere ilişkin araştırma yapmaları istenebilir. Yardıma ihtiyacı olan kişilere yardım etmek için akran öğretimini destekleyen etkinliklere yer verilebilir.
Ailenin önemi, meslekler, yardımlaşma ile ilgili dijital materyallerle süreç desteklenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB1. Temel Beceriler, KB2.4. Çözümleme
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D1. Adalet, D3. Çalışkanlık, D5. Duyarlılık, D6. Dürüstlük, D11. Özgürlük, D12. Sabır, D14. Saygı, D15. Sevgi, D19. Vatanseverlik, D20. Yardımseverlik
OB6. Vatandaşlık Okuryazarlığı, OB9. Sanat Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.3.4.1. Yakın çevresindeki tarihî mekân ve doğal güzelliklerin korunmasının önemini fark edebilme
HB.3.4.2. Ülkemizin yönetim şekli ile ilgili kaynaklardan bilgi toplayabilme
a) Ülkemizin yönetim şekli ile ilgili kaynaklardan bilgileri bulur.
b) Ülkemizin yönetim şekli ile ilgili bulduğu bilgileri kaydeder.
HB.3.4.3. Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özelliklerini çözümleyebilme
a) Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özelliklerini belirler.
b) Mustafa Kemal Atatürk’ün başarılarını belirler.
c) Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özellikleri ile başarıları arasında ilişki kurar.
HB.3.4.4. Millî birlik ve beraberliğimizin toplum hayatına katkılarını açıklayabilme
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Tarihî Mekân ve Doğal Güzellikler
Ülkemizin Yönetim Şekli
Mustafa Kemal Atatürk’ün Kişilik Özellikleri
Millî Birlik ve Beraberlik
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; yapılandırılmış grid, performans görevi, portfolyo ve çalışma yaprağı, anı defteri kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerin hazırlayacakları metin, şiir, hikâye, broşür, poster, kavram haritası, balık kılçığı, anı defteri gibi ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir.
Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özelliklerini çözümleyebilme çıktısının değerlendirilmesi için sınıf içi performans görevi verilebilir. Bu görev kapsamında öğrencilerden Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özellikleri ile başarıları arasındaki ilişkiyi gösteren görsel bir ürün hazırlamaları istenebilir. Ürünler, dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin, yakın çevresinde bulunan tarihî mekânlara ve doğal güzelliklere ilişkin ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir. Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı ve öğrencilik yıllarına ait ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir. Millî bayramlarda yaşadığı duygulardan hareketle millî birlik ve beraberliğin önemine ilişkin ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Öğrencilere tarihî mekân ve doğal güzellikler, Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özellikleri ve başarıları ile ilgili aşağıdakilere benzer sorular sorulabilir:
• Yakın çevrenizde bulunan tarihî mekânlar hakkında neler biliyorsunuz?
• “Doğa bekçi ile değil sevgi ile korunur.” sözü ne ifade etmektedir?
• Mustafa Kemal Atatürk’ü başarılı yapan özellikleri neler olabilir?
• Millî birlik ve beraberlik hakkındaki düşünceleriniz nelerdir?
Öğrencilerden yakın çevrelerinde bulunan tarihî mekân ve doğal güzellikler hakkında bildiklerini anlatmaları istenir.
29 Ekim Cumhuriyet Bayramı ile ilgili anılarını paylaşmaları istenir.
Öğrencilere Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı ve öğrencilik yıllarındaki bilgilerden yola çıkarak onun kişilik özellikleri hakkında sorular sorulur. Millî birlik ve beraberliğin toplum hayatına katkılarına ilişkin düşüncelerini ifade etmeleri istenir.
HB.3.4.1
Öğrencilerden yakın çevresindeki tarihî mekân ve doğal güzelliklerin korunmasının önemini fark edebilmeleri (KB1) beklenir. Yakın çevresindeki müze, cami, kale gibi tarihi mekân ve doğal güzelliklerin korunmasının önemine ilişkin (D5.2) verilen örnekleri incelemeleri istenir. Denizlerimizin ve ormanlarımızın korunmasının önemi üzerinde durulur. Bunun için öğrencilere tarihî mekân ve doğal güzelliklerin korunmasının (D19.3) önemini vurgulayan kısa film, belgesel gibi eğitici içerikler sunulur ve bunlarla ilgili sorular sorulur. Öğrencilerden tarihî mekân ve doğal güzelliklerin korunmasının önemine ilişkin görüşlerini ifade etmeleri ve merak ettikleri (E1.1) durumlarla ilgili sorular sormaları (E3.8) istenir. Bunun için istasyon, öğrenme galerisi gibi teknikler kullanılır. Yakın çevresindeki tarihî mekân ve doğal güzelliklerin korunmasının önemine ilişkin duyarlı davranma (D15.2), ülke varlıklarına sahip çıkma (D19.3) gibi durumlara örnekler vermeleri beklenir. Öğrencilerden konu ile ilgili metin, hikâye, poster gibi ürünler oluşturmaları ve bu ürünleri sunmaları istenir. Ürünler, dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilerek öğrencilerin portfolyolarına dâhil edilir.
HB.3.4.2
Öğrencilerden ülkemizin yönetim şekli ile ilgili kaynaklardan bilgi toplayabilmeleri (SBAB2, SBAB2.2.SB1, SBAB2.2.SB3) beklenir. Ülkemizin yönetim şekli ile ilgili kaynaklardan bilgileri bulmaları (a) istenir. Bu süreçte yönetim konusunda merak uyandırıcı sorular sorulur (E1.1). Öğrencilerden ülkemizin yönetim şekli olan cumhuriyet ile ilgili çeşitli araçlarla bilgi toplamaları ve topladıkları bilgileri arkadaşları ile paylaşmaları istenir (SDB1.1, SDB1.1.SB1). Öğrencilerin ülkemizin yönetim şekli ile ilgili bulduğu bilgileri kaydetmeleri (b) beklenir. Bu süreçte ülkemizin yönetim şekli olan cumhuriyetin önemi vurgulanır (D19.4), (OB6). Öğrencilerden ülkemizin yönetim şekli ile ilgili topladıkları bilgileri; kavram haritası, balık kılçığı gibi teknikler kullanarak ifade etmeleri istenir. Süreç; doğru-yanlış, eşleştirme, boşluk doldurma gibi maddelerden oluşan çalışma yaprağı ile değerlendirilebilir. Çalışma yaprakları öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
HB.3.4.3
Öğrencilerden Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özelliklerini çözümleyebilmeleri (KB2.4) beklenir. Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özelliklerini (a) ve başarılarını (b) belirlemeleri istenir. Atatürk’ün kişilik özelliklerini ve milletimiz ile birlikte elde ettiği başarılarını ön plana çıkaran söz, fotoğraf, anı ve belgesellerden yararlanılarak öğrencilerin konuya ilişkin çıkarım yapmaları sağlanır (SDB2.3, SDB2.3.SB1). Öğrencilerden Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özellikleri ile başarıları arasındaki ilişkileri belirlemeleri (c) beklenir. Bu süreçte Atatürk’ün ileri görüşlülüğü, çalışkanlığı, analitik düşünme becerisine (E3.6) sahip olması, azimli ve kararlı olması (D11.2, D3.1), (E1.3) gibi özellikleri ile başarıları arasında ilişki kurmaları sağlanır. Öğrencilerin Atatürk’ün adaletli (D1.3), doğru ve güvenilir (D6.2), olumlu bakış açısına sahip, çözüm odaklı olmak (D12.1) gibi kişilik özellikleri ile başarıları arasındaki ilişkiye yönelik çıkarımlarda bulunmaları sağlanır. Bu süreç, yapılandırılmış grid tekniği ile değerlendirilebilir. Öğrencilerden sınıf içi performans görevi olarak kavram veya zihin haritası gibi teknikleri kullanarak konuyla ilgili bir ürün oluşturmaları istenir. Ürünler; Atatürk’ün birçok kişilik özelliklerini barındırması, kişilik özellikleri ile başarıları arasındaki ilişkinin kurulması, görsellerle desteklenmesi gibi temel kriterleri içeren dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.3.4.4
Öğrencilerden millî birlik ve beraberliğimizin toplum hayatına katkılarını açıklayabilmeleri (KB1) beklenir. Bunun için millî birlik ve beraberliğimizi güçlendiren olayları fark etmeleri istenir. Millî gün ve bayramlar, millî takımların katıldığı müsabakalar, yerli ve millî teknolojik gelişmeler, afet ve acil durumlarda toplumun birlik ve beraberlik içinde olduğu olaylara ilişkin belgesel, kısa film gibi eğitici içerikler izletilir. Bu süreçte öğrencilerden konu ile ilgili soru sormaları (E3.8) istenir. Sorulara verilen cevaplardan hareketle toplum olarak beraber hareket etmenin toplumun sevgi ve dayanışma bağlarını güçlendirdiği vurgulanır (D15.2). Bireylerin vatandaş olarak toplumun değerli bir parçası olduğu (OB9) ve toplumun gelişiminde önemli bir rol oynadığı üzerinde durulur. Millî ve manevi değerlere duyarlı davranmanın toplumda bireyler arasında karşılıklı saygı anlayışının gelişmesine katkı sağlayacağı vurgulanır (D14.3). Atalarının başarılarını takdir etmek, şehit ve gazilere saygı göstermek, millî bayramların ve anma günlerinin önemini bilmek gibi hususlarda etkinlikler yaptırılarak öğrencilerin millî kimliğini tanımaları (D19.2) ve toplumda millî bilincin oluşmasına katkı sağlamaları beklenir. Bunun için öğrencilere bir şehit yakını ya da gaziyi ziyaret etme, millî bayram ve anma günlerinde tören hazırlıklarına katılma, millî takımın katıldığı bir müsabakayı sınıf olarak birlikte izleme, sosyal sorumluluk projeleri geliştirme gibi etkinlikler yaptırılır (D20.4). Öğrencilerden süreçte yaşadıkları bu deneyimleri ve deneyimler sonucunda birlik ve beraberlik içinde olmanın toplumsal hayata katkılarına ilişkin görüşlerini anı defterlerine yazmaları istenir. Hazırlanan anı defterleri, dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden yakın çevresindeki tarihî mekânlar hakkında sözlü tarih çalışması yapmaları istenebilir.
Doğal güzelliklerle ilgili resimli broşürler hazırlamaları istenebilir.
Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özellikleri hakkında araştırma yapmaları istenebilir.
Millî birlik ve beraberliğimizin toplumsal hayata katkılarına yönelik okul gazetesi hazırlamaları istenebilir.
Öğrenciler, yakın çevresindeki tarihî mekânların ve doğal güzelliklerin korunmasının önemini fark etmeleri için dijital materyallerle desteklenebilir.
Ülkemizin yönetim şekli ve Mustafa Kemal Atatürk’ün kişilik özellikleri ile ilgili görsel ve işitsel materyallerle desteklenebilir.
Öğrencilerden millî birlik ve beraberliğin önemini anlatan resim, şiir, kısa öykü gibi bir ürün oluşturmaları istenebilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB2.5. Sınıflandırma, KB2.14. Yorumlama
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D3. Çalışkanlık, D5. Duyarlılık, D9. Merhamet, D14. Saygı, D17. Tasarruf, D18. Temizlik, D19. Vatanseverlik
OB4. Görsel Okuryazarlık, OB8. Sürdürülebilirlik Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.3.5.1. Doğadaki varlıkların insan yaşamı için önemini yorumlayabilme
a) Doğadaki varlıkların insan yaşamındaki gerekliliğine dair örnekleri inceler.
b) Doğadaki varlıkların insan yaşamına etkisini kendi cümleleri ile ifade eder.
HB.3.5.2. Krokiyi kullanarak bulunduğu yerin konumunu algılayabilme
a) Krokiyi kullanarak bulunduğu yerin konumunu belirler.
b) Bulunduğu yerin konumsal görselleştirmesini yapar.
HB.3.5.3. Afetlere yönelik yapılması gerekenleri sınıflandırabilme
Afetlere yönelik yapılması gerekenleri afet öncesi, sırası ve sonrasında yapılması gerekenler olarak ayırt eder.
HB.3.5.4. Çevresel sürdürülebilirliğe yönelik kaynaklardan bilgi toplayabilme
a) Çevresel sürdürülebilirliğe yönelik kaynaklardan bilgileri bulur.
b) Çevresel sürdürülebilirliğe yönelik bulduğu bilgileri kaydeder.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Doğadaki Varlıkların İnsan Yaşamındaki Önemi
Kroki Kullanma
Afet Öncesi, Sırası ve Sonrasında Yapılması Gerekenler
Çevresel Sürdürülebilirlik
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; çalışma yaprağı, tanılayıcı dallanmış ağaç, kontrol listesi, gözlem formu ve performans görevi araçları kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerden hazırlayacakları afiş, poster, broşür, kavram haritası, zihin haritası gibi ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir.
Öğrencilere sınıf içi grup performans görevi verilebilir. Öğrencilerden doğal varlıkların insan yaşamına etkisi hakkında afiş veya poster hazırlamaları istenebilir. Ürünler; konuyla ilgili olması, görsellerle desteklenmesi gibi temel kriterleri içeren dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin doğadan yararlanarak yönlerini belirleyebildikleri kabul edilmektedir.
Afetlere karşı alınması gereken önlemlere ilişkin ön bilgileri olduğu kabul edilmektedir.
Kaynakları tasarruflu kullanmanın önemine yönelik çıkarımda bulunabildikleri kabul edilmektedir.
Öğrencilere doğadaki varlıkların insan yaşamındaki önemi ve yönler ile ilgili aşağıdakilere benzer sorular sorulabilir:
• Doğadaki varlıkların insan yaşamına katkıları nelerdir?
• Sınıf arkadaşınıza, evinizin yerini nasıl tarif edersiniz?
Öğrencilere meyve ve sebzelerin yetiştiği yerler; masa, sıra, dolap gibi eşyaların hangi maddeden yapıldığı gibi sorular yöneltilerek doğadaki varlıkların günlük hayatımızdaki yeri fark ettirilir. Öğrencilerden evlerinden okula gelirken kullanabilecekleri en uzun ve en kısa yolu anlatmaları istenir. Afetlerle ilgili ön bilgileri hatırlatılır. Aşağıdakilere benzer sorular sorulabilir:
• Afetler hakkında neler biliyorsunuz?
• Doğayı korumak için neler yapılabilir?
HB.3.5.1
Öğrencilerden doğadaki varlıkların insan yaşamı için önemini yorumlayabilmeleri (KB2.14) istenir. Öğrencilerden doğadaki varlıkların insan yaşamındaki gerekliliğine dair örnekleri incelemeleri (a) beklenir. Koşullar uygunsa doğa yürüyüşü düzenlenir. Öğrencilere meşe palamudu, kozalak, yaprak gibi doğadan örnekler toplama görevi verilir. Toplanan örneklerle koleksiyon yapmaları istenebilir. Öğrencilerden gözlemlerine ilişkin merak ettikleri (E1.1) konular hakkında sorular sormaları istenir. Bu süreçte öğrencilerden doğayı ve canlıları korumanın önemini tartışmaları istenir (D14.3). Doğadaki varlıklarla ilgili belgesel, kısa film, animasyon, video gibi eğitici içerikler sunulur (OB4). Doğadaki varlıkların insan yaşamındaki rolünü anlatan hikâye, örnek olay gibi içerikler paylaşılarak öğrencilerin doğayı sevmeye yönelik çıkarımda bulunmaları sağlanır (D9.3). Ülkemizin doğal unsurlarını korumanın kendi görev ve sorumlulukları arasında olduğunu açıklamaları istenir. Öğrencilerin doğadaki varlıkların insan yaşamına etkisini kendi cümleleri ile ifade (b) etmesi sağlanır. Öğrencilerden doğadaki varlıkların insan yaşamındaki etkisini anlatan bir senaryo hazırlayıp canlandırmaları (SDB2.2, SDB2.2.SB3) istenir. Öğrencilere doğadaki varlıkların çeşitliliğini gözlemleme, doğadaki varlıkları korumanın ekosistem açısından önemini ifade etme becerilerini geliştiren etkinliklere yer verilir. Süreç, gözlem formu ile değerlendirilebilir. Bu form bir kontrol listesi şeklinde düzenlenir. Konuyla ilgili grup performans görevi verilir. Öğrencilerden doğadaki varlıkların insan yaşamı için önemi ile ilgili afiş, poster, resim gibi bir ürün hazırlamaları istenir. Ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.3.5.2
Öğrencilerden kroki kullanarak bulunduğu yerin konumunu algılayabilmeleri (SBAB7, SBAB7.1.SB1, SBAB7.1.SB2) beklenir. Kroki kullanarak bulunduğu yerin konumunu belirlemeleri (a) istenir. Bunun için önce sınıfta sonra okul bahçesinde bulunan nesnelerin konumlarını belirlemeleri istenir. Bu nesnelerin yönlerini ifade edebilmeleri için öğrencilere, ana ve ara yönleri işaret eden okların olduğu tabelalar gösterilir. Öğrencilerden dijital oyunlar gibi çevrim içi araçlar kullanarak nesnelerin konumlarını işaretlemeleri istenir (E1.4), (D3.4). Öğrencilerden bulunduğu yerin konumsal görselleştirmesini yapmaları (b) istenir. Bu aşamada öğrencilere grup çalışması yaptırılır (SDB2.2, SDB2.2.SB3). Gruplardan yön bilgilerini kullanarak okulun yakın çevresinin krokisini çizmeleri istenir (OB4.4). Öğrencilerden krokideki yerleri; renkli kâğıt, pul, boncuk gibi malzemelerle göstermeleri beklenir. Ayrıca çizdikleri krokide bir nesnenin ana ve ara yönlere göre konumunu belirten kısa notlar yazmaları ve hazırladıkları krokileri sunmaları istenir. Sürecin değerlendirilmesinde ürün değerlendirme formu kullanılır. Ürünler, yakın çevredeki yerlerin konumunun belirlenmesi, yön bilgilerinin doğru verilmiş olması gibi temel kriterleri içeren dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.3.5.3
Öğrencilerden afetlere yönelik yapılması gerekenleri sınıflandırabilmeleri (KB2.5) beklenir. Öğrencilerin konu ile ilgili fikirlerini paylaşmaları için konuşma halkası, fikir taraması gibi tekniklerle etkinlikler yaptırılır. Deprem, yangın, sel, heyelan ve çığ gibi afet durumlarına yönelik soru sormaları (E3.8) teşvik edilir. Öğrencilerden afetlere yönelik yapılması gerekenleri afet öncesi, sırası ve sonrası olarak ayırt etmeleri beklenir. Öğrencilere afet öncesi yapılması gereken hazırlıklarla ilgili kısa film, animasyon gibi eğitici içerikler izletilir. Öğrencilerden olası afet durumları için ailesi ile birlikte afet eylem planı ve acil durum bilgi kartları hazırlamaları istenir. Afet ve acil durum çantasının önemi vurgulanarak çantanın içinde bulunması gerekenlerle ilgili öğrencilerin fikirlerini paylaşmaları sağlanır. Öğrencilerden afet ve acil durum çantası hazırlamaları istenir. Afet simülasyonları, deprem ve yangın tatbikatları gibi uygulamalarla öğrencilere afet sırasında yapılması gerekenlerle ilgili bilgiler sunulur (D5.5). Afet sırasında doğru davranışların sergilenmesine yönelik çök-kapan-tutun gibi uygulamalar yaptırılır (E1.4). Öğrencilerden sınıfta ve evlerinde tehlike avı gibi etkinlikler ile olası riskli alanları belirlemeleri istenir (OB4). Afet eylem planını uygulama, afet ve acil durum toplanma alanına ulaşma, yetkililere bilgi verme gibi önemli konulara yönelik kısa film, animasyon, video gibi eğitici içerikler izletilir. Öğrencilerden afet öncesi, sırası ve sonrasında yapılması gerekenlerin yer aldığı afiş, poster gibi ürünler hazırlamaları istenir. Süreç, tanılayıcı dallanmış ağaç tekniği ile değerlendirilebilir.
HB.3.5.4
Öğrencilerden çevresel sürdürülebilirliğe yönelik kaynaklardan bilgi toplayabilmeleri (SBAB2.2, SBAB2.2.SB1, SBAB2.2.SB3) beklenir. Çevresel sürdürülebilirliğe yönelik kaynaklardan bilgileri bulmaları (a) istenir. Bu süreçte varsa yakın çevrelerinde güneş panelleri, çevre dostu araçlar, yeşil çatılar hakkında görüş geliştirme, beyin fırtınası gibi tekniklerle öğrencilerin fikirlerini ifade etmeleri sağlanır. Kısa film, belgesel, animasyon gibi eğitsel içerikler sunularak öğrencilerden bilgi toplamaları istenir (OB4). Öğrencilere çevresel sürdürebilirlikle (D18.3) ilgili kısa hikâye, senaryo yazma gibi görevler verilir. Bu görevlerde çevresel sorunlara ve bu sorunların çözüm önerilerine vurgu (D5.2) yapmaları istenir. Öğrencilerden çevresel sürdürülebilirliğe yönelik ulaştıkları bilgileri kaydetmeleri (b) istenir. Bu amaçla elde ettikleri bilgilerden tablo, afiş, broşür, kavram haritası, zihin haritası gibi ürünler hazırlamaları istenir. Kaynakların doğru kullanımına ve tasarruf (D17.2, D19.3) konularına değinilerek bir sunum hazırlamaları sağlanır (OB8). Sürecin değerlendirilmesinde çevresel sürdürülebilirlikle ilgili bilgi ve görsellerin yer aldığı eşleştirmeli maddelerden oluşan çalışma yaprakları kullanılabilir. Süreç sonunda çalışma yaprakları öğrenci portfolyolarına dâhil edilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden doğadaki varlıkların insan yaşamındaki önemine ilişkin resimli bilgi kartları hazırlamaları istenebilir.
Kroki kullanarak konum belirleme konusuna yönelik evlerinin bulunduğu çevrenin krokisini çizmeleri istenebilir. Öğrendikleri bilgilerden hareketle navigasyonların nasıl çalıştığı ile ilgili araştırma yapmaları istenebilir.
Doğadaki varlıkların insan yaşamındaki etkisine yönelik resim çizmeleri veya şarkı söylemeleri istenebilir.
Kroki kullanarak konum belirleme ile ilgili eğitici dijital oyunlar oynatılabilir.
Afet durumunda yapılması gerekenlerle ilgili görsel ve işitsel materyaller kullanılabilir.
DERS SAATİ / SÜRE
KAVRAMSAL BECERİLER
KB2.4. Çözümleme, KB2.14. Yorumlama
PROGRAMLAR ARASI BİLEŞENLER
D3. Çalışkanlık, D7. Estetik, D13. Sağlıklı Yaşam, D16. Sorumluluk, D19. Vatanseverlik
OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB2. Dijital Okuryazarlık, OB9. Sanat Okuryazarlığı
DİSİPLİNLER ARASI İLİŞKİLER
BECERİLER ARASI İLİŞKİLER
ÖĞRENME ÇIKTILARI VE SÜREÇ BİLEŞENLERİ
HB.3.6.1. Bilimsel gelişmelerin günlük yaşama etkisini yorumlayabilme
a) Bilimsel gelişmelerin günlük yaşama etkisini inceler.
b) Bilimsel gelişmelerin günlük yaşama etkisini ifade eder.
HB.3.6.2. Teknolojik gelişmelerin günlük yaşama etkisini çözümleyebilme
a) Teknolojik gelişmelerin günlük yaşama etkisini belirler.
b) Teknolojik gelişmelerle günlük yaşam arasında ilişki kurar.
HB.3.6.3. Sanatçıların sanata katkılarına yönelik verilen kaynaklardan bilgi toplayabilme
a) Sanatçıların sanata katkılarına yönelik bilgileri bulur.
b) Sanatçıların sanata katkılarına yönelik bilgileri kaydeder.
İÇERİK ÇERÇEVESİ
Bilimsel Gelişmelerin Günlük Yaşama Etkisi
Teknolojik Gelişmelerin Günlük Yaşama Etkisi
Sanatçıların Sanata Katkıları
ÖĞRENME KANITLARI (Ölçme ve Değerlendirme)
Öğrenme çıktıları; yapılandırılmış grid, portfolyo, performans görevi, dereceli puanlama anahtarı kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrencilerden hazırlayacakları görsel kavram haritası, kolaj, broşür gibi ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül değerlendirme için tüm öğrenme çıktılarından oluşan bir izleme testi uygulanabilir.
ÖĞRENME-ÖĞRETME YAŞANTILARI
Öğrencilerin bilim insanları ve bilime katkılarına yönelik ön bilgilere sahip oldukları kabul edilmektedir.
Günlük yaşamda kullanılan teknolojik ürünler ve bu ürünlerin zaman içindeki değişimi hakkında bilgilere sahip oldukları kabul edilmektedir.
Öğrencilere bilimsel ve teknolojik gelişmeler ile sanatın günlük hayata etkileri hakkında aşağıdakilere benzer sorular sorulabilir:
• Bilimsel gelişmelerin önemi hakkında düşünceleriniz nelerdir?
• Geçmişte kullanılan teknolojik ürünler nelerdir?
• İnsanlar hayal güçlerini ifade ederken sanat dallarından nasıl yararlanırlar?
Öğrencilerden bilimsel ve teknolojik gelişmelere yönelik örnekler vermeleri istenir. Sınıf veya okul ortamında bir sanat eseri örneği sunularak eserin üzerinde bulunan desenler ile ilgili konuşulur. Öğrencilerin ilgi duyduğu resim, müzik gibi sanat dallarından sanatçılar ve eserleri tanıtılır.
HB.3.6.1.
Öğrencilerden bilimsel gelişmelerin günlük yaşama etkisini yorumlayabilmeleri (KB2.14) beklenir. Bunun için bilimsel gelişmelerin günlük yaşama etkisini (a) incelemeleri istenir. Geçmişte tedavisi olmadığı düşünülen birçok hastalığın günümüzde tedavisinin bulunması, afetlere karşı erken uyarı sistemleri gibi bilimsel gelişmelere örnekler verilir. Bu bilimsel çalışmaları yürüten kişilerin amaçlarının toplumsal sorunların çözümünde sorumluluk üstlenerek toplumsal gelişime katkı sağlamak (D16.2) olduğu vurgulanır. Bilimsel gelişmelerin insan hayatına etkileri hakkında öğrencilere kitap, dergi, afiş gibi çeşitli kaynaklardan bilgiler sunulur. Öğrenciler bilimsel gelişmelerin insan hayatına etkisi ile ilgili soru sormaları (E3.8) teşvik edilir. Öğrencilerden bilimsel gelişmelerin günlük yaşama etkisini ifade etmeleri (b) istenir (OB1). Bunun için küçük gruplar hâlinde çalışarak istasyon, öğrenme galerisi gibi tekniklerle ulaştıkları bilgileri ürüne dönüştürmeleri istenir (SDB2.2, SDB2.2.SB2). Bu süreçte öğrencilerin aktif rol almaları (D3.4) sağlanır. Her grup kendi çalışmasını sınıfta bir alanda sergiler ve diğer grupların çalışmalarını inceler. Grupların çalışmaları dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.
HB.3.6.2
Öğrencilerden teknolojik gelişmelerin günlük yaşama etkisini çözümleyebilmeleri (KB2.4) beklenir. Teknolojik gelişmelerin günlük yaşama etkisini belirlemeleri (a) istenir. Bu aşamada eğitim, ulaşım, iletişim vb. alanlarda kullanılan teknolojik gelişmeler animasyon, afiş, broşür, kamu spotu gibi farklı yollarla sunulur. Öğrencilerin teknolojik gelişmelerle günlük yaşam arasında ilişki kurmaları (b) beklenir (OB2). Öğrencilerden akvaryum, düşüntartış-paylaş gibi teknikler kullanarak teknolojik gelişmelerle insan hayatı arasında ilişki kurmaları (SDB2.1, SDB2.1.SB2) istenir. Teknolojik araçları kullanırken kullanım amacı ve süresine dikkat edilmesi gerektiğine vurgu yapılır (D13.3). Dijital ayak izi kavramına değinilir. Kurdukları ilişkileri görsel kavram haritası, kolaj, broşür gibi bir çalışma ile anlatmaları istenir. Öğrencilerin hazırladıkları ürünler portfolyolarına dâhil edilir.
HB.3.6.3
Öğrencilerden sanatçıların sanata katkılarına yönelik verilen kaynaklardan bilgi toplayabilmeleri (SBAB2, SBAB2.2.SB1, SBAB2.2.SB3) beklenir. Bunun için sanatçıların sanata katkılarına yönelik verilen kaynaklardan bilgileri bulmaları (a) istenir. Muzaffer Sarısözen, Afife Jale, Neşet Ertaş, Barış Manço, Vincent Van Gogh (Vinsınt Van Gog), Leonardo Da Vinci (Leonardo Da Vinci) gibi sanatçıların sanata olan katkılarına yönelik bilgilendirici metin, animasyon, belgesel vb. eğitici içerikler sunularak öğrencilerden sunulan içerikle ilgili çıkarımlarını paylaşmaları istenir (OB1, OB2). Öğrencilerden yaşadığı çevredeki sanat eserlerini tanımaları (D7.1) beklenir. Sanat ve kültür alanında ülkesini temsil edenleri takdir etmeleri (D19.2) gerektiği üzerinde durulur. Öğrencilerin sanatçıların sanata katkılarına yönelik bilgileri kaydetmeleri (b) beklenir. Öğrencilerden topladığı bilgileri kullanarak sanatçıların sanata katkılarını anlatan poster, sunum gibi bir ürün oluşturmaları istenir (OB9). Ürünler, ürün değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.
FARKLILAŞTIRMA
Öğrencilerden bilimsel ve teknolojik gelişmelerin insan hayatına etkisine ilişkin çocuk dergilerini incelemeleri, sanatın günlük yaşamdaki örneklerini araştırmaları istenebilir. Bilimsel bilginin değişmesi ve gelişmesinin teknolojiyi ve insanlığı nasıl etkilediğine yönelik somut örnekler üzerinden paylaşımlar yapmaları istenebilir. Öğrencilerin ilgi duydukları sanat dallarını araştırmaları sağlanabilir.
Öğrencilerin bilimsel ve teknolojik gelişmelerin insan hayatına etkisini yorumlayabilmeleri için görsel ve işitsel materyaller kullanılabilir. Resim çizme, şarkı söyleme gibi sanatsal çalışmalar yaptırılabilir.
Ders Bilgileri
-
Kademe Temel Eğitim
-
Ders Adı Hayat Bilgisi
-
Müfredat Uyumu Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli
Sıfırdan Plan Hazırlayın
Seçtiğiniz dersin kazanımlarını otomatik çekerek, saniyeler içinde MEB uyumlu yıllık veya günlük plan oluşturun.
Yıllık Plan'a Başla Günlük Plan'a Başla